Bác Hà giải đáp khí hư lẫn máu ngoài kỳ kinh kéo dài không đau rát là rối loạn nội tiết hay dấu hiệu bệnh tử cung tiềm ẩn cần kiểm tra sớm

Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em tìm đến trong tâm trạng lo lắng, thậm chí hoang mang khi thấy khí hư lẫn máu xuất hiện ngoài kỳ kinh, kéo dài nhiều ngày nhưng lại không đau rát, không ngứa. Nhiều cháu băn khoăn không biết đây chỉ là rối loạn nội tiết thoáng qua hay là dấu hiệu của bệnh lý tử cung tiềm ẩn. Với góc nhìn của Đông y, Bác Hà hiểu rất rõ nỗi bất an này, bởi những biểu hiện “không rõ ràng” như vậy thường dễ bị chủ quan, trong khi bên trong cơ thể có thể đang âm thầm mất cân bằng.

Theo nhận định của Bác Hà, khí hư lẫn máu ngoài kỳ kinh không đau rát không phải lúc nào cũng nguy hiểm ngay, nhưng tuyệt đối không phải là hiện tượng sinh lý bình thường nếu kéo dài. Đông y luôn coi đây là dấu hiệu cảnh báo sự rối loạn khí huyết, tạng phủ, đặc biệt liên quan mật thiết đến can – tỳ – thận và vùng tử cung, bào cung của người phụ nữ.

Lý giải nguyên nhân theo góc nhìn Đông y

Bác Hà nhận thấy, trong Đông y, hiện tượng ra khí hư lẫn máu ngoài kỳ kinh thường được xếp vào các chứng như “băng lậu”, “kinh huyết bất điều”, “xích đới”. Căn nguyên sâu xa không chỉ nằm ở tử cung mà còn do sự mất điều hòa toàn thân.

Thứ nhất là do rối loạn nội tiết theo cách gọi hiện đại, còn Đông y gọi là can khí uất kết, khí trệ huyết ứ. Khi can khí không thông, khí huyết vận hành kém, huyết không đi đúng đường mà tràn ra ngoài kỳ kinh. Bác Hà thường gặp tình trạng này ở chị em căng thẳng kéo dài, lo âu nhiều, thức khuya, áp lực công việc lớn.

Thứ hai là do tỳ hư, tỳ không nhiếp huyết. Đông y cho rằng tỳ có chức năng giữ huyết trong mạch. Khi tỳ yếu, huyết dễ thoát ra ngoài, gây ra tình trạng ra huyết rỉ rả, lẫn trong khí hư, thường không đau, không rát. Bác Hà đặc biệt lưu ý nhóm chị em hay mệt mỏi, ăn uống kém, hay đầy bụng, tiêu hóa yếu.

Thứ ba là thận hư, nhất là thận âm hư hoặc thận khí hư. Thận chủ sinh sản, chủ bào cung. Khi thận suy, chức năng điều hòa kinh nguyệt bị rối loạn, dễ sinh ra huyết bất thường ngoài kỳ. Bác Hà thường thấy tình trạng này ở phụ nữ sau sinh nhiều lần, nạo phá thai, hoặc bước vào giai đoạn tiền mãn kinh.

Ngoài ra, Đông y cũng không loại trừ yếu tố thấp nhiệt hạ tiêu – tức là môi trường tử cung, âm đạo bị thấp trệ, nhiệt uất lâu ngày. Khi thấp nhiệt chưa đủ mạnh để gây đau rát, ngứa, thì biểu hiện ban đầu chỉ là khí hư bất thường kèm máu nhạt, kéo dài dai dẳng.

Các biểu hiện thường gặp chị em không nên chủ quan

Bác Hà chia sẻ rằng, rất nhiều chị em đến khám khi tình trạng đã kéo dài vài tháng, trước đó chỉ nghĩ là “rối loạn nhẹ”. Những biểu hiện thường gặp gồm: khí hư ra nhiều hơn bình thường, màu hồng nhạt, nâu sẫm hoặc lẫn tia máu; không mùi hoặc mùi rất nhẹ; không đau bụng dữ dội, không ngứa rát rõ ràng.

Ngoài ra, chị em có thể kèm theo cảm giác mệt mỏi, đau lưng âm ỉ, bụng dưới trướng nhẹ, kinh nguyệt đến sớm hoặc muộn thất thường. Theo kinh nghiệm của Bác Hà, chính sự “âm thầm” này lại dễ che lấp các bệnh lý tử cung như viêm nội mạc tử cung mạn tính, polyp tử cung, u xơ tử cung giai đoạn sớm, hoặc rối loạn chức năng buồng trứng.

Bác Hà nhấn mạnh, không đau không có nghĩa là không bệnh. Đông y luôn nhìn vào sự mất cân bằng tổng thể, chứ không chỉ dựa vào cảm giác đau hay không đau.

Cách cải thiện và điều chỉnh theo Đông y

Theo Bác Hà, việc cải thiện cần đi từ gốc rễ là điều hòa khí huyết, kiện tỳ, bổ thận, sơ can, tùy từng thể bệnh cụ thể. Đông y không điều trị theo kiểu “cầm máu tạm thời” mà hướng tới phục hồi chức năng tự điều chỉnh của cơ thể.

Trước hết, chị em cần điều chỉnh lối sống. Bác Hà luôn nhắc các cháu ngủ sớm, hạn chế thức khuya, giảm căng thẳng tinh thần. Can khí chỉ thông khi tâm lý được thư giãn. Ăn uống cần ấm nóng, dễ tiêu, tránh đồ lạnh, sống, cay nóng nhiều dầu mỡ vì những thứ này làm tỳ vị suy yếu và sinh thấp nhiệt.

Về nguyên tắc dùng thuốc Đông y, Bác Hà thường phối hợp các nhóm thuốc bổ huyết, dưỡng âm, kiện tỳ, cố xung, tùy cơ địa. Với thể can khí uất, cần sơ can giải uất; với thể tỳ hư, phải kiện tỳ nhiếp huyết; với thể thận hư, cần bổ thận cố bào. Mỗi người một thể bệnh, tuyệt đối không nên tự ý dùng thuốc theo mách bảo.

Bác Hà cũng khuyên chị em kết hợp vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga, khí công để giúp khí huyết lưu thông. Đây là cách hỗ trợ rất tốt cho quá trình điều trị mà nhiều người hay bỏ qua.

Lưu ý dành cho chị em

Bác Hà muốn nhắn nhủ rằng, khi cơ thể đã phát ra tín hiệu bất thường, dù nhẹ, chị em cũng không nên coi thường. Việc kiểm tra sớm giúp phân biệt rõ ràng giữa rối loạn nội tiết đơn thuần và bệnh lý tử cung tiềm ẩn. Đông y càng can thiệp sớm thì hiệu quả điều chỉnh càng cao, ít tốn thời gian và công sức.

Chị em tuyệt đối không nên tự ý dùng thuốc cầm máu, thuốc nội tiết khi chưa rõ nguyên nhân. Điều này có thể làm triệu chứng tạm lắng nhưng gốc bệnh vẫn còn, thậm chí nặng hơn. Bác Hà luôn đồng cảm với nỗi lo của chị em, và mong rằng mỗi người phụ nữ hãy lắng nghe cơ thể mình nhiều hơn, đừng để đến khi bệnh rõ ràng mới bắt đầu lo lắng.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —