Bác Hà giải đáp khí hư màu nâu đen vón cục kéo dài không ngứa rát là ứ huyết, rối loạn nội tiết hay dấu hiệu bệnh tử cung cần khám sớm

Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em tìm đến trong tâm trạng lo lắng khi thấy khí hư màu nâu đen, lại còn vón cục, kéo dài nhiều ngày nhưng không hề ngứa rát hay đau buốt. Có chị thì nghĩ đơn giản là do rối loạn nội tiết, có chị lại hoang mang sợ bệnh ở tử cung. Dưới góc nhìn Đông y, Bác Hà hiểu rất rõ sự bất an này, bởi khí hư chính là “tấm gương” phản ánh trực tiếp tình trạng khí huyết và tạng phủ của người phụ nữ.

Theo Đông y, hiện tượng khí hư màu nâu đen vón cục kéo dài không ngứa rát không phải là biểu hiện ngẫu nhiên. Đây thường là dấu hiệu cho thấy khí huyết trong cơ thể đang vận hành không thông suốt, có liên quan chặt chẽ đến ứ huyết, rối loạn nội tiết và đặc biệt là những vấn đề tiềm ẩn tại tử cung nếu kéo dài mà không được điều chỉnh kịp thời.

Lý giải nguyên nhân theo góc nhìn Đông y

Bác Hà nhận định rằng, màu nâu đen của khí hư trong Đông y thường gắn với huyết trệ. Khi huyết không được lưu thông tốt, bị ứ đọng lâu ngày trong tử cung, phần huyết cũ bị oxy hóa sẽ thoát ra ngoài dưới dạng khí hư sẫm màu, có thể kèm theo vón cục.

Nguyên nhân sâu xa thường bắt nguồn từ ba yếu tố chính. Thứ nhất là khí trệ huyết ứ do căng thẳng kéo dài, suy nghĩ nhiều, áp lực tâm lý khiến can khí uất kết. Thứ hai là tỳ hư – tỳ yếu thì chức năng vận hóa kém, sinh thấp, thấp kết hợp với huyết ứ sẽ làm khí hư trở nên đặc, sẫm màu. Thứ ba là thận hư, nhất là ở những chị em sau sinh, nạo hút thai nhiều lần hoặc bước vào giai đoạn tiền mãn kinh, khiến nội tiết rối loạn, tử cung không được nuôi dưỡng đầy đủ.

Bác Hà cũng lưu ý với cháu rằng, việc không có cảm giác ngứa rát hay mùi hôi chưa chắc đã là dấu hiệu an toàn. Đông y rất coi trọng “ẩn chứng”, tức là bệnh âm thầm tiến triển bên trong mà chưa biểu hiện rầm rộ ra ngoài.

Các biểu hiện thường gặp đi kèm

Qua thăm khám thực tế, Bác Hà thấy rằng chị em có khí hư nâu đen vón cục kéo dài thường kèm theo những biểu hiện toàn thân khá rõ. Nhiều chị chia sẻ rằng kinh nguyệt không đều, lúc đến sớm lúc đến muộn, lượng kinh ít dần, màu kinh sẫm và có cục máu đông.

Bên cạnh đó là cảm giác đau âm ỉ vùng bụng dưới, đau lưng, nhất là trước kỳ kinh. Có người lại thấy cơ thể mệt mỏi, da xỉn màu, dễ cáu gắt, ngủ không sâu giấc. Theo Bác Hà, đây chính là biểu hiện của khí huyết suy yếu và can thận mất cân bằng.

Đáng chú ý, trong những trường hợp kéo dài nhiều tháng, Đông y thường cảnh báo nguy cơ liên quan đến các vấn đề tại tử cung như u xơ, lạc nội mạc tử cung hay viêm mạn tính. Bác Hà không nói để chị em hoang mang, mà để hiểu rằng cơ thể đang phát tín hiệu cầu cứu.

Khí hư nâu đen là ứ huyết, rối loạn nội tiết hay bệnh tử cung?

Bác Hà thường nói với chị em rằng, ba yếu tố này không tách rời nhau. Ứ huyết lâu ngày sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến nội tiết. Nội tiết rối loạn lại làm tử cung suy yếu. Khi tử cung suy, huyết càng dễ ứ trệ, tạo thành một vòng luẩn quẩn.

Với Đông y, điều quan trọng không phải là gọi tên bệnh trước tiên, mà là xác định căn nguyên mất cân bằng. Có trường hợp chỉ cần điều hòa khí huyết, thông kinh hoạt lạc thì khí hư sẽ dần trở lại bình thường. Nhưng cũng có trường hợp cần phối hợp thăm khám sớm để loại trừ tổn thương thực thể ở tử cung.

Bác Hà khuyên chị em không nên chủ quan, nhất là khi tình trạng này kéo dài trên 2 – 3 chu kỳ kinh. Việc thăm khám sớm vừa giúp yên tâm, vừa tạo điều kiện điều trị hiệu quả hơn.

Cách cải thiện theo Đông y

Theo kinh nghiệm của Bác Hà, cải thiện khí hư nâu đen vón cục cần đi từ gốc. Trước hết là điều hòa khí huyết, hoạt huyết hóa ứ để tử cung được làm sạch tự nhiên. Song song với đó là kiện tỳ, bổ thận, điều hòa can khí để ổn định nội tiết.

Chị em nên chú ý chế độ sinh hoạt: ngủ sớm, tránh thức khuya, hạn chế căng thẳng kéo dài. Ăn uống cần ấm nóng, tránh đồ lạnh, đồ sống, đồ cay nóng quá mức vì những yếu tố này dễ làm huyết trệ nặng hơn.

Bác Hà cũng thường tư vấn chị em kết hợp các bài thuốc Đông y phù hợp với thể trạng cụ thể, không dùng chung một toa cho tất cả. Mỗi người một cơ địa, một căn nguyên, nên điều trị cần cá thể hóa. 

Lưu ý dành cho chị em

Bác Hà muốn nhắn nhủ với chị em rằng, đừng vì không đau, không ngứa mà bỏ qua những thay đổi bất thường của khí hư. Cơ thể người phụ nữ rất tinh tế, chỉ cần lệch nhịp một chút là đã có biểu hiện.

Chị em nên theo dõi kỹ màu sắc, tính chất khí hư và chu kỳ kinh nguyệt. Khi thấy khí hư nâu đen kéo dài, vón cục, kèm mệt mỏi, đau bụng dưới hay kinh nguyệt bất thường, hãy chủ động thăm khám sớm. Việc can thiệp kịp thời luôn nhẹ nhàng và hiệu quả hơn so với để bệnh kéo dài.

Bác Hà hiểu và đồng cảm với nỗi lo của chị em. Đông y không chỉ chữa bệnh mà còn giúp cơ thể tự điều chỉnh để khỏe lên từ bên trong. Quan trọng nhất là lắng nghe cơ thể mình và đừng chần chừ khi đã có dấu hiệu cảnh báo.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —