Bác Hà giải đáp IUI có đau không, đau ở khâu nào và liên quan cơ địa tử cung

Bác Hà gặp rất nhiều chị em khi tìm hiểu về phương pháp bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI) thường mang theo một nỗi lo rất thật: “Không biết làm IUI có đau nhiều không, cơn đau đó xuất phát từ đâu và liệu cơ địa hay tử cung của mình có khiến mọi thứ nặng nề hơn không?”. Bác Hà hiểu, bởi với người đang mong con, chỉ một cảm giác đau hay bất an nhỏ cũng đủ khiến tâm lý trở nên căng thẳng. Ở góc nhìn Đông y, cảm giác đau không chỉ là phản ứng cơ học đơn thuần mà còn phản ánh trạng thái khí huyết, tạng phủ và sự ổn định tinh thần của mỗi người.

Bác Hà muốn chia sẻ rõ ràng, sâu sắc để chị em hiểu đúng bản chất vấn đề, từ đó yên tâm hơn khi bước vào quá trình IUI, tránh để nỗi sợ vô hình làm ảnh hưởng đến kết quả điều trị.

Làm IUI có gây đau nhiều không dưới góc nhìn Đông y

Theo kinh nghiệm của Bác Hà, đa phần chị em chỉ cảm thấy khó chịu nhẹ chứ không phải đau dữ dội. Tuy nhiên, mức độ cảm nhận lại khác nhau ở mỗi người. Đông y không đánh giá “đau” chỉ bằng thao tác y học, mà nhìn sâu vào khí huyết có thông hay không, tử cung có được ôn dưỡng đầy đủ hay đang hàn – nhiệt mất cân bằng.

Bác Hà thường nói với chị em rằng: nếu khí huyết điều hòa, can thận vững, tử cung ấm và mềm mại thì khi can thiệp, cảm giác sẽ rất nhẹ. Ngược lại, khi khí trệ, huyết ứ, tử cung lạnh hoặc co thắt, cảm giác đau sẽ rõ hơn dù thao tác kỹ thuật không thay đổi.

Cảm giác đau trong IUI thường xuất phát từ khâu nào

Thực tế lâm sàng cho thấy, cảm giác đau hoặc khó chịu nếu có thường đến từ vài thời điểm nhất định. Bác Hà phân tích từng khâu để chị em dễ hình dung và không còn hoang mang.

Thứ nhất là khi đặt mỏ vịt để bộc lộ cổ tử cung. Ở giai đoạn này, nhiều chị em thấy tức, nặng hoặc hơi râm ran. Đông y cho rằng đây là lúc khí ở vùng hạ tiêu bị kích thích. Nếu can khí uất, người hay căng thẳng, lo âu thì cảm giác này sẽ rõ ràng hơn.

Thứ hai là khi đưa ống thông mềm qua cổ tử cung để bơm tinh trùng. Đây là bước khiến nhiều chị em lo sợ nhất. Tuy nhiên, ống rất nhỏ và mềm. Cảm giác đau thường chỉ xuất hiện nếu cổ tử cung nhạy cảm, tử cung co thắt hoặc đang có tình trạng hàn lạnh, huyết ứ. Bác Hà gặp nhiều trường hợp chỉ thấy nhói nhẹ thoáng qua như đau bụng kinh rất nhẹ.

Thứ ba là sau thủ thuật, một số chị em thấy lâm râm vùng bụng dưới. Đông y gọi đây là biểu hiện khí huyết đang điều chỉnh lại sau kích thích. Cảm giác này thường tự hết sau vài giờ đến một ngày.

Cơ địa và tình trạng tử cung ảnh hưởng thế nào đến cảm giác đau

Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng, cùng một kỹ thuật nhưng cảm nhận của mỗi người rất khác, và yếu tố quyết định chính là cơ địa. Đông y chia cơ địa thành nhiều thể, trong đó hay gặp nhất ở chị em làm IUI là thể hàn, thể khí trệ và thể huyết ứ.

Với chị em có tử cung hàn, hay sợ lạnh, tay chân lạnh, kinh nguyệt ít và sẫm màu, khi làm IUI dễ cảm thấy đau hơn do tử cung co bóp kém linh hoạt. Bác Hà nhận định, tử cung lạnh giống như mảnh đất khô cứng, chỉ cần tác động nhẹ cũng tạo cảm giác khó chịu.

Với thể khí trệ, chị em thường hay lo lắng, stress, ngực sườn căng tức, kinh nguyệt không đều. Khi can khí không thông, tử cung dễ co thắt phản xạ, gây cảm giác đau rõ hơn trong lúc thao tác.

Thể huyết ứ thường gặp ở chị em từng viêm nhiễm phụ khoa kéo dài, từng nạo hút hoặc sảy thai. Máu huyết lưu thông kém khiến vùng tử cung nhạy cảm, dễ đau khi có can thiệp.

Bác Hà cũng lưu ý rằng, dị dạng tử cung, cổ tử cung gập, hoặc tiền sử viêm cổ tử cung cũng có thể làm cảm giác khó chịu tăng lên.

Cách cải thiện và giảm cảm giác đau khi làm IUI theo Đông y

Từ góc nhìn của Bác Hà, giảm đau không chỉ nằm ở thuốc giảm đau hay kỹ thuật, mà quan trọng hơn là điều chỉnh nền tảng cơ thể trước khi làm IUI.

Trước hết, chị em cần giữ tinh thần ổn định. Đông y coi “tâm an thì khí hòa”. Khi cháu hoặc chị em bước vào thủ thuật với tâm lý quá sợ hãi, can khí uất lại càng uất, làm tử cung co thắt mạnh hơn.

Thứ hai, cần chú trọng ôn ấm tử cung. Bác Hà thường khuyên chị em giữ ấm vùng bụng dưới, tránh đồ lạnh, tránh thức khuya. Một tử cung được ôn dưỡng tốt sẽ mềm mại, ít phản ứng đau.

Thứ ba, có thể áp dụng các phương pháp hỗ trợ như xoa bóp huyệt vùng hạ vị, chườm ấm nhẹ hoặc dùng các bài thuốc Đông y điều hòa khí huyết, bổ thận – điều can trước IUI. Bác Hà nhận thấy những chị em chuẩn bị tốt theo hướng này thường làm thủ thuật rất nhẹ nhàng.

Sau IUI, nên nghỉ ngơi hợp lý, tránh vận động mạnh, giữ tâm trạng thư thái để khí huyết thuận hòa, hỗ trợ quá trình làm tổ.

Lưu ý dành cho chị em chuẩn bị làm IUI

Bác Hà muốn nhắn nhủ chị em vài điều quan trọng. Đừng quá so sánh cảm giác của mình với người khác, bởi cơ địa mỗi người là khác nhau. Nếu từng có tiền sử đau nhiều khi khám phụ khoa, hãy chia sẻ sớm với bác sĩ để được hỗ trợ phù hợp.

Chị em cũng không nên cố gắng chịu đựng trong tâm lý căng thẳng. Khi thấy quá khó chịu, hãy thả lỏng cơ thể, hít thở sâu. Đông y coi hơi thở là cách điều hòa khí rất hiệu quả.

Quan trọng nhất, hãy chuẩn bị cơ thể và tinh thần từ sớm. Bác Hà luôn tin rằng, khi chị em hiểu rõ cơ thể mình, đồng hành cùng bác sĩ bằng sự tin tưởng và bình tĩnh, thì IUI sẽ không còn là nỗi ám ảnh mà trở thành một bước đi nhẹ nhàng trên hành trình tìm con.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —