Bác Hà giải đáp béo phì và kinh nguyệt thất thường ảnh hưởng rụng trứng, khả năng mang thai tự nhiên

Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em tìm đến trong tâm trạng lo lắng, mặc cảm vì tình trạng béo phì kéo dài kèm theo kinh nguyệt thất thường, mong con đã lâu mà vẫn chưa có tin vui. Có người đã đi khám tây y nhiều nơi, xét nghiệm đủ thứ nhưng khi quay lại với Bác Hà, điều các chị em cần không chỉ là một kết quả xét nghiệm, mà là lời giải thích cặn kẽ: vì sao cơ thể mình lại như vậy và liệu còn cơ hội mang thai tự nhiên hay không. Theo góc nhìn Đông y, đây không phải là câu chuyện hiếm gặp và cũng không phải là bế tắc nếu hiểu đúng bản chất vấn đề.

Từ kinh nghiệm nhiều năm thăm khám, Bác Hà nhận thấy béo phì nhiều năm kèm rối loạn kinh nguyệt không chỉ đơn thuần là “thừa cân”, mà là biểu hiện của sự mất cân bằng sâu bên trong tạng phủ, đặc biệt là Tỳ, Thận và Can. Chính sự rối loạn này ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình rụng trứng và khả năng mang thai tự nhiên của chị em.

Nguyên nhân béo phì và kinh nguyệt thất thường theo góc nhìn Đông y

Theo Đông y, béo phì phần lớn liên quan đến Tỳ hư, đàm thấp tích tụ lâu ngày. Khi Tỳ suy yếu, chức năng vận hóa thủy cốc kém đi, thức ăn không chuyển hóa hết thành khí huyết mà sinh ra đàm, thấp. Đàm thấp này tích tụ trong cơ thể gây tăng cân, béo phì, đồng thời cản trở sự lưu thông của khí huyết.

Bác Hà thường nói với chị em rằng: “Khi đàm thấp đã nhiều, đường đi của khí huyết bị bít lại, thì buồng trứng cũng khó hoạt động trơn tru”. Bên cạnh đó, kinh nguyệt thất thường còn liên quan mật thiết đến Can khí uất và Thận hư. Can chủ sơ tiết, điều hòa khí huyết; Thận chủ sinh dục, tàng tinh. Khi Can khí uất, khí huyết không điều hòa, kinh nguyệt dễ đến sớm, đến muộn hoặc vô kinh. Khi Thận hư, tinh huyết không đủ, trứng khó phát triển và rụng đúng chu kỳ.

Bác Hà nhận định, béo phì kéo dài chính là “môi trường” khiến Can – Tỳ – Thận cùng suy yếu, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng rụng trứng tự nhiên.

Béo phì và rối loạn kinh nguyệt ảnh hưởng thế nào đến rụng trứng

Rụng trứng là kết quả của sự phối hợp nhịp nhàng giữa khí, huyết và tinh. Khi cơ thể béo phì, đàm thấp quá thịnh sẽ cản trở sự nuôi dưỡng buồng trứng. Đông y gọi đây là tình trạng “đàm thấp trở trệ bào cung”.

Bác Hà gặp không ít trường hợp chị em nhiều tháng không rụng trứng hoặc rụng trứng không đều, chu kỳ kinh lúc dài lúc ngắn. Có người vài tháng mới có kinh một lần, lượng kinh ít, màu sẫm, có cục. Đây là dấu hiệu khí huyết ứ trệ, trứng khó phát triển đầy đủ để rụng.

Bác Hà cũng nhấn mạnh rằng, khi kinh nguyệt thất thường kéo dài, trục điều hòa sinh sản trong cơ thể bị rối loạn. Dù có rụng trứng thì chất lượng trứng cũng kém, khó thụ thai hoặc dễ sảy thai sớm. Vì vậy, việc mong mang thai tự nhiên trong khi chưa điều chỉnh lại nền tảng cơ thể là rất khó.

Biểu hiện thường gặp ở chị em béo phì kèm kinh nguyệt thất thường

Từ thực tế thăm khám, Bác Hà thường thấy chị em gặp những biểu hiện sau:

• Tăng cân nhanh hoặc béo lâu năm, khó giảm dù ăn uống không nhiều.
• Kinh nguyệt không đều: lúc đến sớm, lúc đến muộn, thậm chí vô kinh vài tháng.
• Lượng kinh ít, màu sẫm, có cục, đau bụng kinh âm ỉ.
• Cơ thể nặng nề, mệt mỏi, dễ buồn ngủ.
• Dễ cáu gắt, stress, hay lo nghĩ.

Bác Hà thường chia sẻ với chị em rằng, đây không phải là những biểu hiện rời rạc, mà là “bức tranh chung” cho thấy khí huyết và tạng phủ đang mất cân bằng.

Cách cải thiện để hỗ trợ rụng trứng và tăng khả năng mang thai tự nhiên

Theo Đông y, muốn cải thiện khả năng rụng trứng và mang thai, không thể chỉ tập trung vào buồng trứng, mà phải điều chỉnh toàn diện cơ thể. Bác Hà luôn ưu tiên nguyên tắc: kiện Tỳ – hóa đàm – bổ Thận – sơ Can.

Trước hết, cần cải thiện chức năng Tỳ để giảm đàm thấp. Điều này giúp cơ thể nhẹ hơn, cân nặng dần ổn định, khí huyết lưu thông tốt hơn. Khi đàm thấp giảm, “đường đi” của khí huyết đến bào cung sẽ thông suốt.

Tiếp theo là bổ Thận, dưỡng tinh huyết. Bác Hà nhận định, Thận khỏe thì trứng mới có nền tảng tốt để phát triển và rụng đúng chu kỳ. Đồng thời, việc sơ Can, giải uất cũng rất quan trọng, đặc biệt với chị em hay căng thẳng, lo âu vì chuyện con cái.

Bên cạnh đó, chị em cần điều chỉnh lối sống: ăn uống thanh đạm, hạn chế đồ ngọt, dầu mỡ; ngủ sớm, vận động nhẹ nhàng phù hợp. Bác Hà thường hướng dẫn chị em kết hợp điều dưỡng tinh thần, bởi tâm lý ổn định giúp Can khí được thư giãn, kinh nguyệt dễ điều hòa hơn.

Lưu ý dành cho chị em đang mong con

Bác Hà luôn nhắc chị em rằng, mỗi cơ thể có một tốc độ hồi phục khác nhau. Điều quan trọng là lắng nghe cơ thể mình, điều chỉnh sớm và đều đặn. Không nên tự ý dùng thuốc giảm cân hay thuốc nội tiết khi chưa có sự đánh giá tổng thể, vì điều này dễ làm tổn thương Tỳ Thận.

Với góc nhìn Đông y, khi cơ thể được điều hòa, khí huyết sung túc, kinh nguyệt ổn định thì việc rụng trứng và mang thai tự nhiên sẽ đến một cách thuận tự nhiên hơn. Bác Hà hiểu và đồng cảm với nỗi lo của chị em trên hành trình tìm con, và luôn tin rằng, nếu đi đúng hướng, cơ hội vẫn luôn hiện hữu.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —