Bác Hà giải đáp kích trứng IVF có ảnh hưởng lâu dài buồng trứng, nội tiết và sinh sản sau này

Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em tìm đến trong tâm trạng vừa hy vọng vừa lo lắng sau khi trải qua quá trình kích trứng IVF. Có người hỏi thẳng rằng: “Liệu kích trứng IVF có để lại hệ lụy lâu dài cho buồng trứng, nội tiết và khả năng sinh sản về sau không, nhất là với người cơ địa yếu?”. Bác Hà rất thấu hiểu nỗi băn khoăn này, bởi không phải ai cũng có đủ thể lực, khí huyết và nền tảng tạng phủ vững vàng để chịu đựng những can thiệp mạnh mẽ lên cơ thể.

Theo góc nhìn Đông y, Bác Hà nhận định rằng kích trứng IVF không đơn thuần chỉ là vấn đề của buồng trứng, mà là sự tác động sâu rộng đến toàn bộ hệ thống thận – can – tỳ, nơi chủ về sinh sản, nội tiết và huyết mạch. Nếu không được chuẩn bị và điều dưỡng đúng cách, đặc biệt ở chị em cơ địa yếu, hậu quả lâu dài là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Kích trứng IVF nhìn từ góc độ Đông y

Bác Hà cho rằng trong Đông y, buồng trứng không tồn tại như một khái niệm riêng lẻ, mà được quy về chức năng của thận tinh và can huyết. Thận chủ tàng tinh, quyết định khả năng sinh sản; can chủ sơ tiết và tàng huyết, điều hòa chu kỳ kinh nguyệt. Khi kích trứng IVF, lượng hormone ngoại sinh đưa vào cơ thể giống như “ép” thận tinh phải hoạt động quá mức trong thời gian ngắn.

Bác Hà thường ví von rằng, với người thể trạng khỏe, khí huyết đầy đủ, việc này giống như tăng tốc trong chốc lát rồi có thể hồi phục. Nhưng với chị em cơ địa yếu, thận hư, huyết kém, thì sự kích thích mạnh này rất dễ làm hao tổn tinh huyết, gây mất cân bằng âm dương kéo dài.

Nguyên nhân tiềm ẩn gây ảnh hưởng lâu dài

Bác Hà nhận định có ba nguyên nhân chính khiến kích trứng IVF có thể để lại hệ lụy lâu dài:

Thứ nhất là hao tổn thận tinh. Mỗi nang trứng trưởng thành đều cần sự nuôi dưỡng của tinh và huyết. Kích trứng liên tục, liều cao khiến thận phải “xuất kho” tinh huyết quá nhanh, lâu dần dẫn đến thận hư, suy giảm dự trữ buồng trứng.

Thứ hai là rối loạn can khí và nội tiết. Đông y coi nội tiết là biểu hiện của sự điều hòa can – thận. Khi dùng hormone ngoại sinh, can khí dễ uất, huyết không điều hòa, dẫn đến rối loạn kinh nguyệt, nóng trong, mất ngủ, cáu gắt sau IVF.

Thứ ba là tỳ vị suy yếu. Bác Hà gặp nhiều chị em sau kích trứng bị đầy bụng, ăn kém, mệt mỏi kéo dài. Tỳ vị yếu thì sinh huyết kém, khiến cơ thể khó phục hồi, càng làm nặng thêm tình trạng suy nhược.

Những biểu hiện thường gặp sau kích trứng IVF

Bác Hà chia sẻ rằng các biểu hiện không phải lúc nào cũng xuất hiện ngay, mà có thể âm thầm kéo dài:

Chị em có thể thấy kinh nguyệt thất thường, lúc thưa lúc mau, lượng kinh ít dần. Đây là dấu hiệu huyết hư và thận tinh suy giảm.

Nhiều người cảm thấy cơ thể nóng trong, khô miệng, dễ nổi mụn, bốc hỏa, đặc biệt về đêm. Bác Hà nhận định đây là biểu hiện âm hư do hao tổn tinh huyết.

Mệt mỏi kéo dài, suy nhược, giảm ham muốn, khó ngủ cũng là những dấu hiệu thường gặp. Với người cơ địa yếu, những triệu chứng này có thể kéo dài hàng năm nếu không được điều chỉnh.

Cách cải thiện và phục hồi theo Đông y

Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng, Đông y không phủ nhận IVF, nhưng cần song hành với việc bồi bổ và phục hồi đúng cách.

Trước hết là dưỡng thận – ích tinh. Các bài thuốc và phương pháp Đông y tập trung vào bổ thận âm, thận dương tùy cơ địa, giúp tái tạo nguồn tinh huyết đã hao tổn. Đây là nền tảng để buồng trứng và nội tiết dần ổn định.

Tiếp theo là điều hòa can khí, dưỡng huyết. Khi can khí thông suốt, huyết được nuôi dưỡng đầy đủ, chu kỳ kinh nguyệt sẽ dần trở lại ổn định. Bác Hà thường khuyên chị em kết hợp nghỉ ngơi, thư giãn tinh thần để can khí không bị uất kết.

Bên cạnh đó, kiện tỳ, bổ khí cũng rất quan trọng. Ăn uống điều độ, dễ tiêu, kết hợp các phương pháp Đông y giúp tỳ vị khỏe lên, từ đó sinh huyết tốt hơn, cơ thể hồi phục nhanh hơn. 

Lưu ý dành cho chị em sau kích trứng IVF

Bác Hà khuyên chị em không nên chủ quan khi thấy “xong IVF là xong”. Cơ thể cần thời gian để hồi phục, đặc biệt là thận và khí huyết.

Chị em nên tránh lao lực, thức khuya, căng thẳng kéo dài vì những yếu tố này làm thận tinh hao tổn nhanh hơn.

Ăn uống cần ấm, lành, hạn chế đồ cay nóng, kích thích. Đây là cách đơn giản nhưng rất quan trọng để bảo vệ tỳ vị và âm huyết.

Cuối cùng, Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng mỗi cơ địa là khác nhau. Việc điều dưỡng, phục hồi sau kích trứng IVF cần được nhìn nhận cá thể hóa, dựa trên thể trạng và biểu hiện cụ thể của từng người, không nên áp dụng máy móc.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —