Bác Hà giải đáp PCOS cần giảm bao nhiêu % cân nặng để rụng trứng, dễ có thai

Bác Hà gặp rất nhiều chị em đến phòng khám với ánh mắt đầy lo lắng, mang theo câu hỏi tưởng chừng rất đơn giản nhưng lại chất chứa nhiều hy vọng: “Bác Hà ơi, bị PCOS thì cần giảm bao nhiêu phần trăm cân nặng mới có thể rụng trứng và dễ có thai?”. Bác Hà hiểu, đằng sau câu hỏi đó là cả một hành trình mệt mỏi vì kinh nguyệt thất thường, tăng cân không kiểm soát, mong con mãi chưa thành. Theo góc nhìn Đông y, PCOS không chỉ là bệnh của buồng trứng mà là sự mất cân bằng toàn thân, trong đó cân nặng chỉ là một biểu hiện bề nổi. Nhưng nếu biết giảm cân đúng cách, đúng mức, chị em hoàn toàn có thể khôi phục lại khả năng rụng trứng tự nhiên.

PCOS dưới góc nhìn Đông y và mối liên quan với cân nặng

Theo Đông y, PCOS thường thuộc các thể như đàm thấp ứ trệ, can khí uất kết, tỳ hư sinh đàm, thận hư không điều hòa được xung nhâm. Bác Hà nhận thấy, phần lớn chị em PCOS có cơ địa dễ tăng cân, béo bụng, mệt mỏi, ăn ít nhưng vẫn tăng cân. Đó là biểu hiện của tỳ hư không vận hóa được thủy cốc, sinh ra đàm thấp, đàm lại ứ trệ ở hạ tiêu, làm buồng trứng bị “bế tắc”, trứng khó phát triển và khó rụng.

Vì vậy, cân nặng tăng không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà là dấu hiệu cho thấy khí huyết đang bị cản trở. Khi chị em giảm được cân nặng, đặc biệt là giảm mỡ nội tạng, thì dòng khí huyết được lưu thông tốt hơn, nội tiết tự điều chỉnh dần, khả năng rụng trứng cũng được cải thiện.

PCOS cần giảm bao nhiêu % cân nặng để dễ rụng trứng?

Dưới góc nhìn lâm sàng kết hợp Đông – Tây y, Bác Hà thường tư vấn cho chị em rằng: chỉ cần giảm khoảng 5–10% trọng lượng cơ thể ban đầu đã có thể mang lại thay đổi rất rõ rệt. Ví dụ, một chị em nặng 70kg, chỉ cần giảm khoảng 3,5–7kg, nhiều trường hợp đã bắt đầu thấy kinh nguyệt đều hơn, trứng có dấu hiệu phát triển và rụng tự nhiên.

Bác Hà nhấn mạnh, con số 5–10% này không phải là giảm “cho có”, mà là giảm đúng cách. Nếu chị em nhịn ăn, ép cân quá nhanh, cơ thể suy nhược, khí huyết hao tổn thì dù cân nặng có giảm, buồng trứng vẫn không hoạt động tốt. Đông y coi trọng sự hài hòa, giảm cân phải đi kèm với việc kiện tỳ, hóa đàm, bổ thận và điều hòa can khí.

Những biểu hiện thường gặp ở chị em PCOS thừa cân

Bác Hà gặp rất nhiều chị em PCOS có những biểu hiện rất điển hình: kinh nguyệt thưa, có khi vài tháng mới có một lần; người nặng nề, dễ mệt; bụng dưới nhiều mỡ; da dầu, dễ nổi mụn; rậm lông; tâm trạng hay cáu gắt, lo âu. Đông y nhìn vào đó sẽ thấy rõ sự uất trệ của can khí và đàm thấp tích tụ lâu ngày.

Chính những biểu hiện này khiến quá trình rụng trứng bị đình trệ. Trứng có thể có nhưng không đủ lực để rụng, hoặc chất lượng trứng kém. Vì vậy, giảm cân không chỉ giúp “nhẹ người” mà còn là bước quan trọng để cải thiện chất lượng trứng.

Cách cải thiện PCOS thông qua giảm cân theo Đông y

Bác Hà luôn nói với chị em rằng: giảm cân với PCOS là hành trình điều chỉnh cơ thể, không phải cuộc chạy đua. Trước hết, cần điều chỉnh ăn uống theo hướng ấm tỳ vị, hạn chế đồ lạnh, đồ ngọt, dầu mỡ – những thứ dễ sinh đàm. Ăn vừa đủ, đúng giờ để tỳ vị có thời gian vận hóa.

Bên cạnh đó, vận động nhẹ nhàng nhưng đều đặn như đi bộ nhanh, yoga, khí công giúp khí huyết lưu thông, can khí được thư giãn. Đông y rất coi trọng yếu tố tinh thần, bởi can uất thì kinh nguyệt càng rối loạn. Khi tinh thần thoải mái, việc giảm cân và điều hòa nội tiết sẽ thuận lợi hơn.

Trong nhiều trường hợp, Bác Hà thường kết hợp bài thuốc Đông y nhằm kiện tỳ hóa đàm, bổ thận điều kinh. Khi gốc bệnh được điều chỉnh, chị em sẽ thấy cơ thể tự giảm cân một cách tự nhiên, không cần ép buộc.

Giảm cân bao lâu thì có thể thấy trứng rụng?

Câu hỏi này Bác Hà nhận được rất nhiều. Thực tế, mỗi cơ địa khác nhau. Có chị em chỉ sau 2–3 tháng giảm được khoảng 5% cân nặng đã bắt đầu thấy trứng phát triển tốt. Có trường hợp cần 4–6 tháng để cơ thể ổn định lại. Đông y không hứa hẹn “nhanh”, nhưng khi đã vào guồng thì hiệu quả thường bền vững.

Bác Hà luôn động viên chị em kiên nhẫn, bởi cơ thể cần thời gian để tái lập lại cân bằng âm dương, khí huyết. Khi nền tảng đã tốt, việc có thai sẽ đến một cách tự nhiên hơn.

Lưu ý dành cho chị em PCOS khi giảm cân để mong con

Bác Hà lưu ý, chị em tuyệt đối không nên tự ý dùng thuốc giảm cân hay nhịn ăn kéo dài. Những cách này làm tổn thương tỳ vị và thận khí, về lâu dài càng khó có thai. Cũng không nên so sánh mình với người khác, bởi mỗi cơ địa có tốc độ hồi phục riêng.

Chị em nên theo dõi chu kỳ, siêu âm nang noãn định kỳ để biết cơ thể đang thay đổi ra sao. Khi có sự đồng hành của thầy thuốc Đông y, quá trình giảm cân và điều trị PCOS sẽ an toàn và hiệu quả hơn rất nhiều.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —