Bác Hà giải đáp progesterone thấp nửa sau chu kỳ ảnh hưởng làm tổ và giữ thai

Progesterone trong Tây y được xem là hormone hoàng thể, giữ vai trò làm dày và ổn định niêm mạc tử cung để trứng đã thụ tinh bám rễ. Nhưng theo Đông y, chức năng này tương ứng với “thận khí”, “thận âm” và sự vững vàng của “xung – nhâm”. Khi nửa sau chu kỳ yếu, Đông y nhìn nhận là thận hư, huyết hư hoặc can khí uất, khiến bào cung không đủ ấm, không đủ nuôi dưỡng để giữ thai lâu dài. Bác Hà thường nói với chị em rằng: cơ thể chưa sẵn sàng thì mầm sống rất khó bám trụ.

Vì sao progesterone thấp ở nửa sau chu kỳ lại ảnh hưởng đến làm tổ và giữ thai?

Bác Hà nhận định, giai đoạn sau rụng trứng chính là lúc cơ thể người phụ nữ cần “thu lại”, tích trữ và nuôi dưỡng. Đông y gọi đó là giai đoạn âm thịnh, cần sự đầy đủ của tinh – huyết. Khi progesterone thấp, đồng nghĩa với việc hoàng thể hoạt động kém, mà sâu xa hơn là thận khí không đủ để chuyển hóa.

Nhiều chị em tuy còn trẻ nhưng sinh hoạt thất thường, lo nghĩ nhiều, ăn uống lạnh, thức khuya kéo dài. Những yếu tố này làm tổn thương thận và tỳ, khiến khí huyết sinh ra không đủ. Bác Hà gặp không ít trường hợp chu kỳ vẫn đều, rụng trứng có nhưng nửa sau chu kỳ ngắn, chỉ 9–10 ngày. Đây chính là dấu hiệu cho thấy tử cung chưa đủ “đất lành” để trứng làm tổ vững vàng.

Ở góc nhìn Đông y, nếu thận dương hư thì bào cung lạnh, khó giữ thai; nếu thận âm hư thì huyết không đủ, thai dễ bong; còn nếu can khí uất thì khí huyết không thông, làm tổ khó, dễ sảy sớm. Vì vậy, progesterone thấp chỉ là phần ngọn, gốc rễ nằm ở sự suy yếu nội tạng.

Những biểu hiện thường gặp khi nửa sau chu kỳ bị suy yếu

Bác Hà luôn khuyên chị em đừng chỉ nhìn vào xét nghiệm mà hãy lắng nghe cơ thể mình. Những biểu hiện sau thường xuất hiện ở người có progesterone thấp theo cả Đông – Tây y:

Chu kỳ kinh nguyệt có xu hướng ngắn, đặc biệt là nửa sau chu kỳ chỉ kéo dài 10–11 ngày. Trước kỳ kinh dễ đau bụng, đau lưng, ngực căng tức nhưng không bền. Một số chị em có hiện tượng ra huyết nâu, lấm tấm vài ngày trước kỳ kinh, đó là dấu hiệu huyết không giữ được.

Ngoài ra, cơ thể hay mệt mỏi, lạnh tay chân, sợ lạnh, đau lưng mỏi gối – đây là biểu hiện thận hư mà Bác Hà gặp rất thường xuyên. Có chị em lại hay cáu gắt, lo âu, mất ngủ nửa sau chu kỳ, đó là can khí uất làm rối loạn nội tiết. Khi mang thai sớm, dễ có cảm giác bụng dưới trống rỗng, lo lắng bất an, thai yếu.

Cách cải thiện progesterone thấp theo góc nhìn Đông y

Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng, muốn cải thiện bền vững thì không thể chỉ trông chờ vào thuốc bổ sung hormone. Đông y đi từ gốc, điều chỉnh lại sự cân bằng của thận – tỳ – can và khí huyết toàn thân.

Trước hết là dưỡng thận. Thận là gốc của sinh sản. Việc ngủ sớm, tránh thức khuya sau 23h, giữ ấm vùng bụng dưới và thắt lưng là điều rất quan trọng. Bác Hà thường khuyên chị em hạn chế đồ lạnh, nước đá, đặc biệt trong nửa sau chu kỳ.

Thứ hai là bổ huyết, kiện tỳ. Tỳ khỏe thì sinh huyết tốt, huyết đủ thì bào cung mới dày và êm. Chế độ ăn cần ấm nóng, dễ tiêu, tránh ăn kiêng quá mức. Đông y không khuyến khích ép cân khi đang mong con, vì đó là làm tổn thương tỳ khí.

Thứ ba là sơ can, giải uất. Nhiều chị em mong con lâu ngày sinh lo nghĩ, căng thẳng. Bác Hà nhận thấy chỉ cần tinh thần thả lỏng hơn, chu kỳ đã cải thiện rõ rệt. Can khí thông thì huyết mới về tử cung đều đặn.

Trong thực hành lâm sàng, Bác Hà thường kết hợp các bài thuốc cổ phương gia giảm, tùy thể trạng từng người, tuyệt đối không dùng một toa chung cho tất cả. Chị em có thể tham khảo thêm các chia sẻ chuyên sâu về điều hòa nội tiết nữ tại bacsidothanhha.vn để hiểu rõ hơn hướng tiếp cận Đông y.

Lưu ý dành cho chị em đang mong con

Bác Hà mong chị em hiểu rằng, việc giữ thai không chỉ diễn ra sau khi có thai mà bắt đầu ngay từ trước khi thụ thai. Đừng quá phụ thuộc vào con số xét nghiệm mà hoang mang. Mỗi cơ thể là một chỉnh thể riêng, cần được thăm khám kỹ để xác định đúng căn nguyên.

Chị em không nên tự ý dùng thuốc nội tiết kéo dài khi chưa có chỉ định rõ ràng, bởi điều đó có thể làm cơ thể phụ thuộc và mất cân bằng thêm. Hãy kiên nhẫn điều chỉnh lối sống, ăn uống, tinh thần và điều trị đúng hướng. Đông y coi trọng sự bền bỉ, đi chậm nhưng chắc.

Bác Hà luôn đồng cảm với nỗi lo của những người phụ nữ mong con. Chỉ cần cơ thể được chăm sóc đúng cách, bào cung đủ ấm, khí huyết đủ đầy thì mầm sống sẽ có nơi an trú vững vàng hơn.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —