Bác Hà giải đáp: Huyệt Phong Môn tăng miễn dịch phổi, phòng cảm lạnh thế nào?

Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em cứ hễ thay đổi thời tiết là ho, hắt hơi, sổ mũi, thậm chí viêm phế quản tái đi tái lại. Có người uống đủ loại thuốc nhưng chỉ cần nhiễm gió lạnh một chút là bệnh lại quay về. Trong Đông y, phổi là “tạng kiều nộn”, rất dễ bị ngoại tà xâm phạm. Một trong những huyệt vị quan trọng giúp tăng cường chính khí, củng cố hàng rào bảo vệ phổi chính là huyệt Phong Môn. Vậy huyệt Phong Môn tăng miễn dịch phổi, phòng cảm lạnh thế nào? Bác Hà sẽ phân tích cặn kẽ để chị em hiểu và ứng dụng đúng cách.

Vì sao phổi dễ suy yếu khi thời tiết thay đổi?

Theo Đông y, phổi chủ bì mao, khai khiếu ra mũi và có chức năng tuyên phát – túc giáng. Phổi giúp phân bố vệ khí ra ngoài da để bảo vệ cơ thể khỏi phong, hàn, thấp, táo. Khi phế khí hư, vệ khí suy yếu, ngoại tà dễ xâm nhập gây cảm lạnh, ho, viêm họng, viêm mũi dị ứng.

Bác Hà nhận thấy, những chị em thường xuyên mất ngủ, stress, ăn uống thất thường hoặc sau sinh cơ thể suy nhược rất dễ rơi vào tình trạng phế khí hư. Khi đó, chỉ cần gặp gió lạnh, ngồi điều hòa lâu hoặc dính mưa là lập tức xuất hiện các biểu hiện như:

• Hắt hơi liên tục, sổ mũi trong
• Ho khan hoặc ho có đờm loãng
• Ớn lạnh, gai người, đau mỏi vai gáy
• Dễ bị viêm họng, viêm phế quản tái phát

Trong lý luận Đông y, phong là “bách bệnh chi trưởng” – đứng đầu trong các loại tà khí. Phong thường kết hợp với hàn xâm nhập qua vùng cổ – lưng trên, nơi có nhiều huyệt đạo quan trọng, trong đó có huyệt Phong Môn.

Huyệt Phong Môn là gì và nằm ở đâu?

Huyệt Phong Môn thuộc kinh Bàng Quang, nằm ở vùng lưng trên, dưới mỏm gai đốt sống lưng thứ 2, đo ngang ra khoảng 1,5 thốn. Đây là nơi phong tà dễ xâm nhập vào cơ thể nhất.

Sở dĩ gọi là “Phong Môn” vì đây được ví như “cánh cửa của gió”. Nếu cửa này mở rộng khi cơ thể suy yếu, phong hàn dễ xâm nhập gây cảm lạnh, ho, viêm phổi. Ngược lại, nếu biết tác động đúng cách vào huyệt này, chị em có thể củng cố chính khí, tăng cường sức đề kháng cho phổi.

Theo quan điểm của Bác Hà, Phong Môn không chỉ là huyệt trị cảm mạo thông thường mà còn là “điểm phòng thủ” của hệ hô hấp. Khi kích thích đúng, huyệt giúp:

• Tán phong, giải biểu, đuổi hàn khí
• Tăng cường tuyên phát phế khí
• Hỗ trợ nâng cao miễn dịch tự nhiên
• Giảm nguy cơ cảm lạnh tái phát

Huyệt Phong Môn tăng miễn dịch phổi như thế nào?

Trong Đông y, miễn dịch tương đương với “vệ khí”. Vệ khí mạnh thì tà khí khó xâm nhập. Huyệt Phong Môn có mối liên hệ mật thiết với phế khí và vệ khí.

Khi tác động vào huyệt Phong Môn bằng xoa bóp, day ấn hoặc cứu ngải, sẽ giúp:

Thông kinh hoạt lạc: Kinh Bàng Quang chạy dọc lưng, liên hệ chặt chẽ với các tạng phủ. Kích thích huyệt giúp lưu thông khí huyết, hỗ trợ chức năng phổi.

Tăng cường tuyên phát vệ khí: Phế chủ bì mao, khi phế khí được củng cố, da dẻ và lỗ chân lông đóng mở điều hòa, hạn chế ngoại tà xâm nhập.

Ổn định cơ chế phòng vệ tự nhiên: Theo kinh nghiệm điều trị của Bác Hà, những chị em thường xuyên day ấn Phong Môn kết hợp dưỡng phế, số lần cảm lạnh trong năm giảm rõ rệt.

Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng, chăm sóc huyệt vị không chỉ là biện pháp chữa bệnh mà còn là cách dưỡng sinh chủ động, đặc biệt với những người cơ địa yếu, hay viêm mũi dị ứng, viêm phế quản mạn tính.

Cách tác động huyệt Phong Môn đúng cách

Để đạt hiệu quả tăng miễn dịch phổi, chị em có thể áp dụng:

Day ấn huyệt: Dùng ngón tay cái day tròn vùng huyệt mỗi bên khoảng 2–3 phút, lực vừa phải đến khi cảm thấy ấm nóng. Thực hiện mỗi ngày, đặc biệt khi thời tiết chuyển lạnh.

Cứu ngải: Hơ điếu ngải cách da khoảng 2–3cm đến khi vùng lưng ấm đều. Cách này rất tốt với người hay lạnh tay chân, sợ gió.

Kết hợp dưỡng phế: Bác Hà thường khuyên chị em kết hợp chế độ ăn ấm nóng, hạn chế đồ lạnh, tăng cường các vị như gừng, tía tô, hành, đồng thời ngủ sớm để dưỡng phế khí.

Trong nhiều trường hợp viêm mũi dị ứng, viêm xoang, Bác Hà còn phối hợp thêm các huyệt như Phế Du, Đại Chùy để nâng cao hiệu quả. Tuy nhiên, mỗi cơ địa khác nhau cần được biện chứng luận trị cụ thể.

Lưu ý dành cho chị em khi phòng cảm lạnh bằng huyệt Phong Môn

• Không day ấn khi vùng da lưng bị viêm, trầy xước.
• Phụ nữ mang thai hoặc người có bệnh lý mạn tính nên tham khảo ý kiến thầy thuốc.
• Không lạm dụng cứu ngải quá lâu gây bỏng da.
• Luôn giữ ấm vùng cổ – lưng trên khi thời tiết lạnh.

Bác Hà thấu hiểu nỗi lo của chị em khi cứ thay mùa là bệnh hô hấp lại tái phát. Tuy nhiên, theo Đông y, phòng bệnh bao giờ cũng quan trọng hơn chữa bệnh. Việc chăm sóc huyệt Phong Môn đúng cách chính là đang củng cố “cánh cửa phòng thủ” của phổi, giúp cơ thể chủ động thích nghi với thay đổi thời tiết.

Khi phế khí vững, vệ khí mạnh, chị em sẽ không còn quá lo lắng mỗi khi gió mùa về. Điều quan trọng là kiên trì, lắng nghe cơ thể và điều chỉnh lối sống song song với tác động huyệt vị.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —