Bác Hà giải đáp cháu mấy tháng nay kinh nguyệt ít và thất thường có thể liên quan rối loạn nội tiết hoặc bệnh lý tử cung cần kiểm tra sớm

Cháu thân mến, Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em đến khám với tình trạng kinh nguyệt ít và thất thường kéo dài vài tháng. Đây là một vấn đề khiến nhiều người lo lắng, bởi kinh nguyệt không đều không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản mà còn phản ánh nhiều vấn đề bên trong cơ thể, đặc biệt là sự rối loạn nội tiết và tình trạng tử cung theo quan điểm đông y. Bác Hà sẽ cùng cháu đi sâu vào nguyên nhân, biểu hiện, cách cải thiện và những lưu ý quan trọng để chăm sóc sức khỏe tốt nhất.

Nguyên nhân dẫn đến kinh nguyệt ít và thất thường

Theo đông y, kinh nguyệt được sinh ra từ sự điều hòa của Tỳ, Can và Thận. Khi một trong những tạng phủ này bị suy yếu hoặc mất cân bằng, kinh nguyệt sẽ bị ảnh hưởng. Bác Hà nhận thấy có một số nguyên nhân thường gặp:

• Rối loạn nội tiết: Nội tiết tố nữ không ổn định, đặc biệt là estrogen và progesterone, làm chu kỳ kinh nguyệt bị gián đoạn, lượng máu ít hơn bình thường. Đây là tình trạng mà đông y gọi là “hư huyết” hoặc “tắc huyết”.
• Suy nhược Tỳ Thận: Khi Thận âm hư hoặc Thận dương suy, cơ thể không thể sinh huyết đầy đủ. Kinh nguyệt ít hoặc thậm chí thưa là biểu hiện rõ rệt. Bác Hà thường gặp trường hợp này ở chị em sau sinh hoặc người hay mệt mỏi, suy nhược.
• Bệnh lý tử cung: Các vấn đề như lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung hoặc viêm nhiễm tử cung cũng khiến kinh nguyệt thất thường và lượng máu kinh giảm. Đông y gọi những tình trạng này là “ứ trệ huyết” hoặc “huyết ứ”.
• Chế độ ăn uống và sinh hoạt: Ăn uống thiếu chất, căng thẳng, làm việc quá sức cũng là yếu tố làm giảm lượng kinh nguyệt. Theo Bác Hà, đây là dạng “tỳ hư, can uất” trong đông y.

Biểu hiện thường gặp

Khi kinh nguyệt ít và thất thường, chị em có thể nhận thấy các biểu hiện kèm theo như:

• Chu kỳ kinh nguyệt không đều, có tháng cách nhau dài hoặc ngắn bất thường.
• Lượng máu kinh rất ít, đôi khi chỉ như vài giọt.
• Đau bụng âm ỉ hoặc cảm giác nặng vùng chậu.
• Mệt mỏi, da xanh, tóc khô hoặc rụng nhiều, đây là dấu hiệu “hư huyết” theo đông y.
• Rối loạn giấc ngủ, dễ cáu gắt, tâm trạng thất thường, phản ánh “can uất” trong cơ thể.

Cách cải thiện theo hướng đông y

Bác Hà luôn nhấn mạnh, điều trị kinh nguyệt ít và thất thường không chỉ là khắc phục triệu chứng mà còn cần điều dưỡng cơ thể toàn diện. Cháu có thể áp dụng các biện pháp sau:

• Điều hòa Can – Thận – Tỳ: Sử dụng các bài thuốc bổ huyết, hành khí, thanh nhiệt và điều hòa nội tiết như thang bổ huyết với thục địa, đương quy, hà thủ ô.
• Chế độ ăn uống: Ăn nhiều thực phẩm bổ huyết như thịt bò, gan, hạt sen, táo đỏ. Uống nước đậu đen, chè hoa hồng hoặc các loại nước sắc từ thảo dược hỗ trợ lưu thông khí huyết.
• Thể dục nhẹ nhàng: Tập yoga, đi bộ, khí công giúp tuần hoàn khí huyết tốt hơn, cải thiện chức năng tạng phủ.
• Tránh căng thẳng: Căng thẳng lâu dài gây “can uất”, làm kinh nguyệt rối loạn. Bác Hà khuyên chị em nên thư giãn, ngủ đủ giấc và duy trì tâm trạng ổn định.
• Kiểm tra sức khỏe định kỳ: Đặc biệt là siêu âm tử cung, xét nghiệm nội tiết để phát hiện sớm các bệnh lý tử cung hoặc rối loạn hormone.

Qua nhiều năm khám và điều trị, Bác Hà thấy rằng kinh nguyệt ít và thất thường thường là dấu hiệu cảnh báo sức khỏe sinh sản và nội tiết của chị em đang gặp vấn đề. Đôi khi chỉ là rối loạn nhẹ nhưng cũng có khi là bệnh lý tử cung tiềm ẩn. Bác Hà luôn khuyên cháu và các chị em không nên chủ quan. Việc điều trị theo đông y kết hợp điều chỉnh chế độ sinh hoạt và ăn uống sẽ mang lại hiệu quả lâu dài. Nhất là những trường hợp “hư huyết”, “can uất”, nếu được can thiệp sớm sẽ cải thiện chu kỳ kinh nguyệt ổn định hơn, tăng cường sức khỏe tổng thể.

Lưu ý dành cho chị em

• Quan sát kỹ chu kỳ kinh nguyệt và ghi lại để theo dõi tình trạng.
• Không tự ý dùng thuốc tân dược điều hòa kinh nguyệt lâu dài mà không có hướng dẫn y tế.
• Tránh ăn uống quá nhiều thực phẩm lạnh, sống, gây tổn thương Tỳ vị.
• Tránh thức khuya và làm việc quá sức, duy trì chế độ nghỉ ngơi hợp lý.
• Đi khám bác sĩ chuyên khoa khi có các biểu hiện đau bụng dữ dội, kinh nguyệt ra quá ít hoặc kéo dài bất thường để loại trừ các bệnh lý tử cung.

Bác Hà hy vọng rằng với những chia sẻ này, cháu sẽ hiểu rõ hơn về cơ thể và biết cách chăm sóc kinh nguyệt cũng như sức khỏe tổng thể. Hãy quan sát cơ thể, điều chỉnh lối sống và áp dụng những biện pháp hỗ trợ theo đông y để sớm lấy lại chu kỳ kinh nguyệt đều đặn và khỏe mạnh.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —