Bác Hà giải đáp: Nội soi buồng tử cung trước IVF có cần thiết để phát hiện tổn thương ẩn ảnh hưởng đến khả năng làm tổ?

Bác Hà gặp rất nhiều cháu và chị em đang chuẩn bị làm IVF với tâm trạng vừa hy vọng vừa lo lắng. Một trong những câu hỏi khiến nhiều người trăn trở nhất là: “Có nên nội soi buồng tử cung trước IVF hay không? Liệu có thật sự cần thiết để phát hiện những tổn thương ẩn ảnh hưởng đến việc làm tổ của phôi, hay chỉ nên làm khi có chỉ định rõ ràng?”. Bác Hà rất thấu hiểu cảm giác này, bởi mỗi can thiệp y khoa trước IVF đều khiến chị em vừa kỳ vọng tăng cơ hội thành công, vừa sợ ảnh hưởng đến tử cung – nơi vô cùng nhạy cảm và quý giá với người mong con. Theo góc nhìn của Đông y, tử cung không chỉ là một cơ quan giải phẫu, mà còn là “bào cung” – nơi hội tụ khí huyết, tinh huyết của người phụ nữ. Bác Hà luôn cho rằng, muốn phôi làm tổ bền vững thì bào cung phải đủ ấm, đủ huyết, khí huyết lưu thông thuận lợi. Vì vậy, việc có cần nội soi buồng tử cung hay không không thể trả lời một cách máy móc, mà cần nhìn tổng thể thể trạng, tiền sử và biểu hiện cụ thể của từng người.

Vì sao nhiều bác sĩ đề nghị nội soi buồng tử cung trước IVF?

Trong Tây y, nội soi buồng tử cung được xem là phương pháp giúp quan sát trực tiếp lòng tử cung để phát hiện các tổn thương nhỏ mà siêu âm có thể bỏ sót, như polyp nội mạc tử cung, dính buồng tử cung, u xơ dưới niêm mạc hay tình trạng viêm mạn tính. Những tổn thương này có thể làm giảm khả năng phôi bám và phát triển sau khi chuyển phôi. Từ góc nhìn Đông y, Bác Hà nhận thấy những tổn thương này thường không tự nhiên mà sinh ra. Chúng là biểu hiện của khí trệ, huyết ứ, đàm thấp tích tụ lâu ngày trong bào cung. Khi khí huyết không thông, nội mạc tử cung dù có dày trên siêu âm nhưng “chất lượng đất” lại không tốt, khiến phôi khó bám hoặc dễ bong sớm. Bác Hà thường nói với chị em rằng: nội soi giống như việc “mở cửa nhìn vào trong nhà”, giúp phát hiện những góc khuất. Tuy nhiên, không phải ngôi nhà nào cũng cần mở tung ra kiểm tra, nhất là khi nền móng vốn đã yếu.

Những biểu hiện thường gặp gợi ý buồng tử cung có vấn đề

Trong quá trình thăm khám, Bác Hà gặp nhiều trường hợp có những dấu hiệu rất điển hình nhưng lại dễ bị bỏ qua. Chẳng hạn, chị em có kinh nguyệt thất thường, lúc ít lúc nhiều, màu kinh sẫm, có cục máu đông, đau bụng kinh dữ dội hoặc đau âm ỉ vùng hạ vị. Một số cháu trẻ tuổi hơn thì kinh vẫn đều nhưng đã từng sảy thai sớm, chuyển phôi nhiều lần không đậu dù phôi được đánh giá tốt. Theo Đông y, đó là biểu hiện của huyết ứ, hàn thấp hoặc thấp nhiệt ở bào cung. Nếu những tình trạng này kéo dài, khả năng tồn tại các tổn thương nhỏ trong buồng tử cung là có cơ sở. Khi ấy, việc nội soi để xác định rõ nguyên nhân có thể là cần thiết. Ngược lại, có nhiều chị em chu kỳ kinh đều, không đau, không có tiền sử viêm nhiễm hay can thiệp tử cung, nội mạc lên tốt, cơ thể khỏe mạnh. Với những trường hợp này, Bác Hà cho rằng không nên vội vàng nội soi chỉ vì lo sợ “tổn thương ẩn”.

Nội soi buồng tử cung có ảnh hưởng gì theo quan điểm Đông y?

Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng, bất kỳ thủ thuật nào tác động trực tiếp vào tử cung cũng đều làm hao tổn khí huyết ở mức độ nhất định. Nội soi, dù là thủ thuật tương đối an toàn, vẫn có thể gây tổn thương vi thể đến nội mạc, làm rối loạn khí huyết tạm thời. Theo Đông y, sau nội soi, nếu không được bồi bổ và điều hòa kịp thời, bào cung có thể rơi vào trạng thái “khí huyết hư”, “tử cung hàn”, khiến việc làm tổ của phôi về sau gặp khó khăn. Vì vậy, Bác Hà không ủng hộ việc nội soi đại trà cho tất cả chị em trước IVF, mà chỉ nên thực hiện khi có chỉ định rõ ràng dựa trên triệu chứng và tiền sử.

Cách cải thiện môi trường buồng tử cung trước IVF theo Đông y

Bác Hà luôn hướng chị em nhìn vào gốc rễ vấn đề, đó là điều chỉnh lại khí huyết và tạng phủ. Trước IVF, việc dưỡng tử cung cần được thực hiện ít nhất vài tháng, không nên quá vội vàng. Đông y chú trọng bổ huyết, hoạt huyết, ôn kinh, tán hàn và hóa thấp. Khi khí huyết lưu thông tốt, nội mạc tử cung sẽ tự điều chỉnh theo hướng thuận lợi cho phôi làm tổ. Nhiều trường hợp Bác Hà theo dõi, sau một thời gian điều trị Đông y, nội mạc cải thiện rõ rệt, chu kỳ kinh ổn định hơn và không còn cần can thiệp nội soi. Bên cạnh đó, lối sống cũng đóng vai trò rất quan trọng. Chị em cần giữ ấm vùng bụng dưới, tránh thức khuya, hạn chế căng thẳng kéo dài. Tâm lý lo lắng quá mức trước IVF cũng chính là một dạng “khí uất”, ảnh hưởng trực tiếp đến bào cung.

Nhận định tổng thể của Bác Hà về việc nội soi trước IVF

Theo kinh nghiệm nhiều năm thăm khám và đồng hành cùng chị em hiếm muộn, Bác Hà cho rằng nội soi buồng tử cung không phải là “chìa khóa vạn năng” để tăng tỷ lệ thành công IVF. Nó chỉ thực sự có ý nghĩa khi có dấu hiệu nghi ngờ tổn thương hoặc đã từng thất bại nhiều lần không rõ nguyên nhân. Điều quan trọng hơn cả là phải chuẩn bị một nền tảng cơ thể khỏe mạnh, khí huyết sung túc, bào cung ấm áp và thông suốt. Khi “đất lành”, hạt giống tốt mới dễ nảy mầm và bén rễ lâu dài. 

Lưu ý dành cho chị em đang chuẩn bị IVF

Bác Hà mong chị em đừng quá hoang mang khi nghe đến nội soi hay các thủ thuật trước IVF. Mỗi cơ thể là một cá thể riêng biệt, không ai giống ai. Nếu được chỉ định nội soi, hãy chuẩn bị tâm lý vững vàng và chú trọng chăm sóc, bồi bổ sau thủ thuật để tử cung nhanh hồi phục. Với những chị em chưa có chỉ định rõ ràng, Bác Hà khuyên nên ưu tiên điều hòa cơ thể bằng phương pháp phù hợp, lắng nghe cơ thể mình và trao đổi kỹ với bác sĩ theo dõi. Đừng để nỗi lo “tổn thương ẩn” làm chị em căng thẳng quá mức, bởi chính sự lo lắng đó cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả IVF. — Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —