Bác Hà giải đáp: Viêm âm đạo tái nhiễm – nấm, vi khuẩn hay rối loạn nội tiết?

Viêm âm đạo tái nhiễm là tình trạng Bác Hà gặp rất nhiều ở chị em hiện nay, đặc biệt có người điều trị nhiều lần nhưng cứ hết thuốc lại tái phát. Có chị em đi khám liên tục, đổi nhiều loại thuốc đặt, thuốc uống nhưng khí hư vẫn bất thường, ngứa rát vẫn quay lại theo chu kỳ. Điều này khiến nhiều người hoang mang không biết nguyên nhân thực sự là do nấm, vi khuẩn hay rối loạn nội tiết bên trong cơ thể.

Theo quan điểm Đông y, viêm âm đạo tái đi tái lại không đơn thuần chỉ là vấn đề vi khuẩn hay nấm bên ngoài mà còn liên quan rất lớn đến sự mất cân bằng bên trong cơ thể, đặc biệt là tạng Can, Tỳ, Thận và khí huyết của người phụ nữ. Bác Hà nhận thấy nếu chỉ xử lý triệu chứng mà không điều chỉnh nền tạng thì bệnh rất dễ tái phát dai dẳng.

Vì sao viêm âm đạo dễ tái nhiễm nhiều lần?

Rất nhiều chị em nghĩ rằng cứ có khí hư, ngứa là do nấm Candida. Tuy nhiên trên thực tế, viêm âm đạo có thể đến từ nhiều nguyên nhân khác nhau như nấm, vi khuẩn, trùng roi hoặc rối loạn môi trường âm đạo do nội tiết thay đổi.

Bác Hà gặp không ít trường hợp điều trị kháng sinh kéo dài khiến hệ vi sinh vùng kín bị mất cân bằng. Khi lợi khuẩn suy giảm, môi trường âm đạo thay đổi, nấm và vi khuẩn có điều kiện phát triển mạnh hơn. Đây là lý do nhiều chị em càng dùng thuốc nhiều càng dễ tái phát.

Theo Đông y, viêm âm đạo tái nhiễm thường liên quan đến các thể bệnh như:

• Thấp nhiệt hạ tiêu tích tụ lâu ngày.
• Tỳ hư khiến cơ thể sinh thấp.
• Can uất gây rối loạn khí huyết.
• Thận hư làm suy giảm sức đề kháng vùng kín.

Bác Hà nhận thấy chị em thường có thói quen thức khuya, căng thẳng kéo dài, ăn nhiều đồ cay nóng, lạm dụng nước ngọt hoặc kháng sinh. Những yếu tố này đều khiến thấp nhiệt tích tụ, tạo môi trường thuận lợi cho viêm nhiễm tái diễn.

Viêm do nấm Candida thường có biểu hiện như thế nào?

Nấm Candida là nguyên nhân rất phổ biến gây viêm âm đạo tái phát. Đặc điểm dễ nhận thấy là:

• Ngứa vùng kín dữ dội, đặc biệt về đêm.
• Khí hư màu trắng đục, vón cục như bã đậu.
• Âm đạo nóng rát, khó chịu.
• Đau khi quan hệ.
• Có thể tiểu buốt nhẹ.

Theo nhận định của Bác Hà, nấm Candida thường bùng phát mạnh khi cơ thể suy giảm miễn dịch, dùng kháng sinh kéo dài hoặc nội tiết mất cân bằng. Đông y gọi đây là biểu hiện của thấp nhiệt kết hợp âm hư bên trong cơ thể.

Nhiều chị em cứ thấy ngứa là tự mua thuốc đặt chống nấm nhưng không biết rằng nếu nguyên nhân gốc chưa xử lý thì nấm sẽ tiếp tục tái phát. Bác Hà từng gặp trường hợp tái đi tái lại hàng chục lần trong năm vì chỉ tập trung diệt nấm mà không phục hồi nền tạng.

Phiếu TEST NHANH NGUY CƠ VIÊM PHỤ KHOA

1. Khí hư của bạn có đặc điểm như thế nào?

Vón cục như bã đậu / sữa chua

Loãng như nước, có mùi tanh

Màu vàng / xanh, có bọt

Đặc dính, trắng đục

2. Bạn đang gặp dấu hiệu nào sau đây?

Ngứa rát vùng kín, khó chịu

Khí hư ra nhiều bất thường

Tiểu buốt, tiểu rát

Đau bụng dưới âm ỉ hoặc đau lưng

3. Tình trạng này của bạn đã kéo dài bao lâu?

Dưới 1 tuần

Từ 1 – 4 tuần

Trên 1 tháng

Tái đi tái lại nhiều lần

4. Bạn đã từng sử dụng phương pháp nào để điều trị viêm phụ khoa chưa?

Chưa từng điều trị

Đã dùng thuốc đặt âm đạo

Đã dùng thuốc uống / kháng sinh

Đã tự mua thuốc hoặc dùng mẹo dân gian

Giải đáp 1-1 cùng Bác sĩ Đỗ Thanh Hà

Gửi BÀI TEST

Viêm do vi khuẩn có khác với nhiễm nấm không?

Viêm âm đạo do vi khuẩn thường gây:

• Khí hư loãng, màu trắng xám hoặc vàng.
• Mùi hôi tanh khó chịu, đặc biệt sau quan hệ.
• Ít ngứa hơn nhiễm nấm.
• Vùng kín ẩm ướt kéo dài.

Bác Hà nhận thấy nhiều chị em chủ quan với dạng viêm này vì nghĩ chỉ là huyết trắng thông thường. Tuy nhiên nếu kéo dài, vi khuẩn có thể lan sâu gây viêm cổ tử cung, viêm phần phụ hoặc ảnh hưởng khả năng sinh sản.

Theo Đông y, đây thường là biểu hiện của thấp nhiệt tích tụ ở hạ tiêu. Nếu chị em thường xuyên nóng trong, táo bón, nổi mụn, miệng đắng, cơ thể mệt mỏi thì nguy cơ viêm tái nhiễm càng cao.

Rối loạn nội tiết có phải nguyên nhân khiến viêm tái đi tái lại?

Có rất nhiều chị em điều trị đúng thuốc nhưng viêm vẫn tái phát liên tục vì nguyên nhân sâu xa nằm ở nội tiết tố.

Khi estrogen suy giảm hoặc mất cân bằng, môi trường âm đạo sẽ thay đổi:

• Độ pH âm đạo mất ổn định.
• Lợi khuẩn giảm.
• Niêm mạc âm đạo khô yếu.
• Sức đề kháng vùng kín suy giảm.

Những đối tượng dễ gặp tình trạng này gồm:

• Phụ nữ sau sinh.
• Tiền mãn kinh.
• Người stress kéo dài.
• Người thức khuya nhiều.
• Người giảm cân quá mức.

Bác Hà nhận thấy đây là nhóm chị em rất dễ tái nhiễm dù vệ sinh kỹ. Đông y cho rằng đây là biểu hiện của Thận hư, huyết hư và khí huyết suy giảm khiến cơ thể không đủ khả năng bảo vệ vùng kín.

Cách cải thiện viêm âm đạo tái nhiễm theo góc nhìn Đông y

Điều quan trọng nhất là phải xác định đúng nguyên nhân gây viêm và điều chỉnh từ bên trong cơ thể chứ không chỉ xử lý triệu chứng bên ngoài.

Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng điều trị viêm âm đạo tái nhiễm cần đi theo hướng:

• Thanh thấp nhiệt.
• Điều hòa khí huyết.
• Bổ Can Thận.
• Tăng sức đề kháng tự nhiên của cơ thể.
• Khôi phục môi trường âm đạo ổn định.

Nhiều bài thuốc Đông y sử dụng các vị có tác dụng thanh nhiệt, trừ thấp, hỗ trợ cân bằng cơ thể từ bên trong. Tuy nhiên việc dùng thuốc cần phù hợp thể trạng từng người, không nên tự ý áp dụng theo truyền miệng.

Bên cạnh đó, chị em cần điều chỉnh sinh hoạt:

• Ngủ sớm trước 23 giờ.
• Hạn chế đồ cay nóng, bia rượu, nước ngọt.
• Không lạm dụng dung dịch vệ sinh.
• Mặc đồ lót thoáng, thấm hút tốt.
• Không tự ý dùng kháng sinh kéo dài.
• Giữ tinh thần ổn định, tránh căng thẳng.

Bác Hà nhận thấy có những chị em chỉ cần thay đổi lối sống kết hợp điều hòa cơ thể đúng hướng thì tình trạng tái nhiễm giảm rất rõ.

Các biểu hiện cho thấy chị em cần đi kiểm tra sớm

• Viêm tái phát nhiều hơn 3–4 lần/năm.
• Khí hư đổi màu bất thường.
• Mùi hôi kéo dài.
• Đau rát khi quan hệ.
• Tiểu buốt, tiểu rắt.
• Ra huyết bất thường.
• Đã điều trị nhưng không cải thiện.

Bác Hà luôn khuyên chị em không nên âm thầm chịu đựng hoặc tự mua thuốc kéo dài vì có thể làm rối loạn môi trường âm đạo nghiêm trọng hơn.

Lưu ý dành cho chị em

• Không tự ý dùng thuốc đặt kéo dài khi chưa xác định nguyên nhân.
• Không thụt rửa sâu âm đạo.
• Không dùng chung khăn, đồ lót.
• Quan hệ an toàn và vệ sinh đúng cách.
• Tái khám nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái phát liên tục.
• Chủ động điều chỉnh nội tiết và sức khỏe tổng thể.

Bác Hà hiểu rằng viêm âm đạo tái nhiễm khiến nhiều chị em mệt mỏi, mất tự tin và ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt hằng ngày. Tuy nhiên nếu nhìn nhận đúng nguyên nhân và điều chỉnh toàn diện từ bên trong cơ thể thì hoàn toàn có thể cải thiện ổn định hơn, hạn chế tái phát kéo dài.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —