Bác Hà giải đáp máu kinh màu nâu kèm mùi hôi kéo dài nhiều kỳ, ít đau bụng có phải viêm nhiễm phụ khoa, ứ huyết hay rối loạn nội tiết cần khám sớm không

Theo Đông y, kinh nguyệt là sự phản ánh trực tiếp tình trạng khí huyết, tạng can, tỳ, thận và sự điều hòa âm dương trong cơ thể người phụ nữ. Khi máu kinh đổi màu, có mùi bất thường và kéo dài nhiều kỳ, Bác Hà luôn coi đó là tín hiệu cơ thể đang “lên tiếng”, báo rằng bên trong đã có sự rối loạn nhất định, dù triệu chứng đau bụng không rõ ràng.

Lý giải nguyên nhân dưới góc nhìn Đông y

Bác Hà nhận định rằng máu kinh màu nâu kèm mùi hôi thường liên quan đến tình trạng huyết ứ, thấp nhiệt hoặc khí huyết lưu thông kém. Máu kinh màu nâu là biểu hiện của huyết đã bị lưu trệ trong tử cung, không được đẩy ra ngoài trọn vẹn. Khi huyết ứ tồn đọng lâu ngày, gặp thấp nhiệt sẽ sinh mùi hôi.

Trong Đông y, thấp nhiệt thường hình thành do ăn uống nhiều đồ cay nóng, dầu mỡ, thức khuya, căng thẳng kéo dài hoặc môi trường sống ẩm thấp. Bác Hà gặp nhiều chị em làm việc văn phòng, ngồi nhiều, ít vận động, tâm lý áp lực, lâu dần khí trệ, huyết ứ mà không hay biết.

Một nguyên nhân khác là can khí uất kết. Khi tâm lý lo âu, buồn phiền kéo dài, can khí không sơ tiết được sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến kinh nguyệt. Lúc này, máu kinh không đỏ tươi mà sẫm màu, ra chậm, đôi khi có mùi, nhưng lại ít đau bụng vì huyết ứ diễn ra âm thầm.

Bác Hà cũng lưu ý rằng rối loạn nội tiết theo cách gọi của Tây y, trong Đông y thường quy về thận hư hoặc tỳ hư. Thận chủ sinh sản, tỳ chủ vận hóa khí huyết. Khi hai tạng này suy yếu, kinh nguyệt sẽ mất điều hòa, màu sắc và mùi đều thay đổi.

Các biểu hiện thường gặp đi kèm

Không chỉ dừng lại ở máu kinh màu nâu và mùi hôi, Bác Hà quan sát thấy chị em thường có thêm nhiều dấu hiệu khác nhưng dễ bỏ qua. Có người thấy kinh ra ít, kéo dài nhiều ngày, lúc đầu và cuối kỳ thường là máu nâu sẫm. Có người lại cảm thấy bụng dưới nặng nề, tức âm ỉ chứ không đau quặn.

Nhiều chị em còn kèm theo khí hư có mùi, màu vàng hoặc ngả nâu, người mệt mỏi, da sạm, hay nổi mụn vùng cằm. Bác Hà nhận định đây đều là biểu hiện của thấp nhiệt và huyết ứ tích tụ lâu ngày trong cơ thể.

Cũng có trường hợp chị em than phiền rằng chu kỳ kinh không đều, lúc sớm lúc muộn, tâm trạng dễ cáu gắt, mất ngủ, ăn uống kém. Những dấu hiệu này cho thấy can khí uất kết và tỳ vị suy yếu đang cùng tồn tại.

Máu kinh màu nâu có mùi hôi có phải viêm nhiễm phụ khoa không?

Bác Hà khẳng định rằng không phải cứ máu kinh có mùi hôi là chắc chắn viêm nhiễm phụ khoa, nhưng khả năng này không thể loại trừ. Viêm nhiễm theo Đông y thường liên quan đến thấp nhiệt hạ tiêu. Nếu để lâu, thấp nhiệt sẽ làm tổn thương tử cung, buồng trứng và ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.

Điều khiến Bác Hà lo lắng là nhiều chị em chủ quan vì ít đau bụng, nghĩ rằng không nghiêm trọng. Thực tế, những thể viêm âm thầm, ít đau lại dễ kéo dài, khó điều trị dứt điểm hơn. Vì vậy, khi tình trạng này lặp lại nhiều kỳ, Bác Hà luôn khuyên chị em nên thăm khám sớm để xác định rõ căn nguyên.

Cách cải thiện theo Đông y

Theo kinh nghiệm điều trị của Bác Hà, muốn cải thiện tận gốc cần điều hòa khí huyết, thanh thấp nhiệt và bồi bổ tạng phủ. Trước hết, chị em cần điều chỉnh lối sống: ngủ sớm, tránh căng thẳng, tăng vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga để giúp khí huyết lưu thông.

Về ăn uống, Bác Hà thường khuyên hạn chế đồ cay nóng, rượu bia, cà phê; tăng cường rau xanh, thực phẩm thanh mát. Một số bài thuốc Đông y sẽ được gia giảm tùy cơ địa nhằm hoạt huyết, hóa ứ, thanh nhiệt nhưng vẫn phải đảm bảo bổ huyết, không làm cơ thể suy nhược.

Bác Hà nhấn mạnh rằng không nên tự ý dùng thuốc hay thảo dược truyền miệng. Mỗi người có một thể bệnh khác nhau, nếu dùng sai có thể làm tình trạng rối loạn nặng hơn.

Lưu ý dành cho chị em

Bác Hà mong chị em lắng nghe cơ thể mình nhiều hơn. Khi thấy kinh nguyệt thay đổi màu sắc, mùi và kéo dài qua nhiều kỳ, đừng chỉ chờ đến khi đau mới đi khám. Việc thăm khám sớm giúp xác định rõ là huyết ứ, rối loạn tạng phủ hay viêm nhiễm để có hướng điều trị phù hợp.

Chị em cũng cần giữ vệ sinh vùng kín đúng cách, tránh lạm dụng dung dịch tẩy rửa mạnh. Tâm lý thoải mái, sinh hoạt điều độ chính là “liều thuốc” quan trọng mà Đông y luôn đề cao.

Bác Hà hiểu rằng nhiều cháu, nhiều chị em còn e ngại khi đi khám phụ khoa. Nhưng sức khỏe sinh sản là nền tảng của hạnh phúc lâu dài. Quan tâm và xử lý sớm chính là cách yêu thương bản thân một cách đúng đắn nhất.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —