Bác Hà giải đáp sau quan hệ ra máu đen lấm tấm vài ngày không đau là máu cũ sinh lý hay dấu hiệu viêm cổ tử cung, polyp cần đi khám sớm

Bác Hà gặp rất nhiều trường hợp chị em tìm đến với cùng một nỗi băn khoăn: sau quan hệ thấy ra máu đen lấm tấm vài ngày, không đau, không rát, không mùi hôi rõ rệt. Nhiều cháu hoang mang không biết đây chỉ là máu cũ sinh lý bình thường hay đã là dấu hiệu của viêm cổ tử cung, polyp cổ tử cung cần đi khám sớm. Bác Hà rất hiểu cảm giác lo lắng ấy, bởi vùng kín là nơi nhạy cảm, chỉ một thay đổi nhỏ cũng khiến chị em bất an. Dưới góc nhìn đông y, hiện tượng này không thể kết luận vội vàng, mà cần nhìn tổng thể khí huyết, tạng phủ và hoàn cảnh xảy ra.

Theo đông y, sau quan hệ ra máu đen lấm tấm thường liên quan đến tình trạng huyết ứ, khí trệ hoặc tỳ thận suy yếu. Có trường hợp chỉ là máu kinh cũ sót lại được đẩy ra ngoài sau kích thích quan hệ, nhưng cũng có không ít trường hợp là dấu hiệu sớm của bệnh lý phụ khoa. Bác Hà luôn nhấn mạnh với chị em rằng: không đau không có nghĩa là không nguy hiểm, bởi nhiều bệnh phụ khoa giai đoạn đầu diễn tiến âm thầm.

Lý giải nguyên nhân dưới góc nhìn đông y

Trong đông y, huyết đen thường biểu hiện cho huyết ứ. Huyết ứ hình thành khi khí không thông, huyết không hành. Ở phụ nữ, can chủ sơ tiết, tỳ chủ thống huyết, thận chủ sinh dục. Khi can khí uất, tỳ hư, thận yếu thì huyết dễ bị ứ trệ tại tử cung và cổ tử cung.

Bác Hà nhận thấy nhiều chị em làm việc căng thẳng, thức khuya, ăn uống thất thường, tâm lý lo âu kéo dài. Những yếu tố này làm can khí uất kết, huyết vận hành kém. Sau quan hệ, sự co bóp của tử cung có thể đẩy phần huyết ứ này ra ngoài, tạo thành máu đen lấm tấm vài ngày.

Tuy nhiên, nếu cổ tử cung có tổn thương như viêm, lộ tuyến hay polyp, khí huyết tại vùng này bị bế tắc lâu ngày, sinh viêm sinh uất, khi có va chạm sẽ dễ xuất huyết. Đông y gọi đây là “huyết nhiệt” hoặc “thấp nhiệt hạ tiêu”, máu ra thường sẫm màu, kéo dài, đôi khi không kèm đau.

Các biểu hiện thường gặp cần phân biệt

Bác Hà thường hướng dẫn chị em quan sát kỹ các dấu hiệu đi kèm để phân biệt sinh lý hay bệnh lý. Nếu chỉ là máu cũ sinh lý, lượng máu rất ít, màu nâu đen, ra 1–2 ngày rồi tự hết, không kèm khí hư bất thường, không mùi, cơ thể vẫn khỏe thì có thể tạm yên tâm.

Ngược lại, nếu máu đen lấm tấm kéo dài nhiều ngày, lặp lại sau nhiều lần quan hệ, kèm khí hư vàng, xanh, mùi hôi, ngứa âm đạo hoặc cảm giác nặng bụng dưới thì Bác Hà cho rằng đây là dấu hiệu không nên chủ quan. Đông y nhìn nhận đó là biểu hiện thấp nhiệt tích tụ lâu ngày ở hạ tiêu.

Với polyp cổ tử cung, nhiều chị em hoàn toàn không đau, chỉ thấy ra máu bất thường sau quan hệ hoặc giữa kỳ kinh. Chính sự “không đau” này khiến nhiều người bỏ qua. Bác Hà từng gặp không ít trường hợp đến khám muộn khi polyp đã lớn, gây rối loạn kinh nguyệt và khó thụ thai.

Cách cải thiện và điều hòa theo đông y

Dưới góc nhìn của Bác Hà, muốn cải thiện tận gốc cần điều hòa khí huyết và phục hồi tạng phủ. Trước hết, chị em cần giữ cho tâm lý ổn định, tránh lo âu, uất ức. Can khí thông thì huyết mới hành, huyết hành thì ứ trệ tự tiêu.

Chế độ ăn uống cũng rất quan trọng. Bác Hà thường khuyên chị em hạn chế đồ cay nóng, chiên rán, rượu bia vì dễ sinh thấp nhiệt. Nên tăng cường các thực phẩm thanh mát, dễ tiêu, giúp kiện tỳ như cháo ý dĩ, đậu đỏ, rau xanh.

Với những trường hợp nghi ngờ huyết ứ, đông y thường sử dụng các bài thuốc hoạt huyết, hóa ứ, bổ can thận tùy thể trạng. Tuy nhiên, Bác Hà luôn nhấn mạnh rằng việc dùng thuốc phải dựa trên bắt mạch, không nên tự ý sử dụng theo truyền miệng.

Ngoài ra, chị em nên giữ vệ sinh vùng kín đúng cách, tránh thụt rửa sâu, tránh quan hệ khi đang ra máu bất thường. Điều này giúp hạn chế thấp nhiệt xâm nhập và làm nặng thêm tình trạng viêm.

Lưu ý dành cho chị em

Bác Hà mong chị em nhớ rằng cơ thể luôn có cách lên tiếng khi có vấn đề. Đừng vì không đau mà chủ quan. Nếu hiện tượng ra máu bất thường lặp lại, hãy đi khám sớm để xác định rõ nguyên nhân.

Chị em cũng không nên quá hoảng sợ, bởi nhiều trường hợp điều chỉnh lối sống, kết hợp điều trị đông y đúng cách thì tình trạng sẽ cải thiện rõ rệt. Quan trọng nhất là lắng nghe cơ thể và chọn hướng xử lý phù hợp.

Bác Hà luôn đồng cảm với nỗi lo thầm kín của chị em. Việc chủ động chăm sóc sức khỏe phụ khoa không chỉ giúp phòng bệnh mà còn giữ gìn hạnh phúc gia đình và sự an tâm lâu dài.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —