Sau sinh, nhiều chị em gặp tình trạng bụng sôi ùng ục, đầy hơi khó chịu, khiến lo lắng không biết có phải đây là dấu hiệu của hậu sản hay không. Bác Hà xin chia sẻ rõ để chị em yên tâm hơn.

Nguyên nhân gây sôi bụng sau sinh

Theo góc nhìn Đông y, sôi bụng thường liên quan đến sự rối loạn của tỳ vị và khí huyết:

• Tỳ vị hư yếu: Sau sinh, khí huyết tổn hao, tỳ vị suy giảm, chức năng tiêu hóa kém đi, dễ sinh đầy bụng, sôi bụng.
• Ăn uống chưa điều hòa: Nếu ăn nhiều đồ sống, lạnh, khó tiêu, cơ thể càng dễ bị rối loạn tiêu hóa.
• Khí huyết chưa hồi phục: Khi khí không đủ để vận hóa thủy cốc, thức ăn không tiêu hóa tốt sẽ gây đầy trướng và sôi bụng.

Sôi bụng có phải là dấu hiệu của hậu sản không?

Bác Hà nhận định: Sôi bụng không phải là dấu hiệu đặc trưng của hậu sản. Đây chủ yếu là biểu hiện của hệ tiêu hóa yếu sau sinh. Tuy nhiên, nếu kéo dài, kèm theo ăn kém, người mệt mỏi, sút cân, da xanh, kinh nguyệt thất thường thì đó có thể là dấu hiệu của hậu sản mòn.

Cách khắc phục tình trạng sôi bụng sau sinh

Để giảm bớt tình trạng này, chị em có thể áp dụng một số cách đơn giản theo Đông y mà Bác Hà thường hướng dẫn:

• Ăn uống thanh đạm, dễ tiêu: Ưu tiên cháo, súp, canh hầm. Tránh đồ lạnh, đồ chiên rán nhiều dầu mỡ.
• Dùng thảo dược kiện tỳ: Các vị như bạch truật, trần bì, gừng giúp ấm tỳ vị, giảm sôi bụng và đầy hơi.
• Massage bụng nhẹ nhàng: Thoa tay ấm xoa bụng theo vòng tròn cũng giúp khí huyết lưu thông, giảm khó chịu.

Lời khuyên từ Bác Hà

Bác Hà nhắn nhủ chị em rằng: sôi bụng sau sinh phần lớn là do tỳ vị yếu, không quá nguy hiểm nhưng không nên chủ quan. Nếu sôi bụng đi kèm với các biểu hiện suy nhược cơ thể thì rất có thể là dấu hiệu hậu sản mòn, cần được thăm khám và điều trị sớm. Chăm sóc tốt tiêu hóa cũng chính là cách nuôi dưỡng khí huyết và bảo vệ sức khỏe lâu dài cho người mẹ.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Chị em sau sinh thường hay được các bà, các mẹ dặn dò rất nhiều điều kiêng kỵ trong ăn uống. Một trong số đó là việc không nên ăn thịt vịt vì sợ “hậu sản” – tức những chứng bệnh dai dẳng sau khi sinh như đau nhức, lạnh bụng, sản dịch kéo dài… Bác Hà hiểu, nhiều mẹ còn băn khoăn không biết điều này có thực sự đúng hay chỉ là lời truyền miệng.

Theo Đông y, thịt vịt có tính hàn

Trong Đông y, thịt vịt có vị ngọt, mặn, tính hàn, tác dụng thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu. Thịt vịt vốn là món ăn bổ dưỡng, giúp bồi bổ cơ thể, đặc biệt thích hợp với những người bị suy nhược, nóng trong. Tuy nhiên, vì mang tính hàn nên với phụ nữ sau sinh, cơ thể đang hư nhược, khí huyết chưa phục hồi, ăn nhiều thịt vịt dễ khiến lạnh bụng, đầy hơi, tiêu chảy hoặc sản dịch lâu hết. Đây cũng là lý do dân gian thường khuyên kiêng thịt vịt trong giai đoạn ở cữ.

Nguy cơ gây ra “hậu sản”

Bác Hà thường nhấn mạnh với chị em rằng, sau sinh cơ thể như một ngôi nhà vừa qua cơn bão, nền móng còn yếu. Nếu nạp nhiều đồ có tính hàn, tà khí dễ xâm nhập, gây đau nhức xương khớp, mệt mỏi, ăn uống khó tiêu. Đây chính là những biểu hiện mà dân gian gọi chung là “hậu sản”. Vì vậy, việc ăn thịt vịt ngay sau sinh có thể khiến một số mẹ gặp tình trạng này, đặc biệt là khi cơ thể vốn yếu lạnh, huyết hư.

Khi nào mẹ có thể ăn thịt vịt?

Bác Hà cho rằng, không phải chị em sau sinh thì tuyệt đối không được ăn thịt vịt. Thực tế, sau khi sức khỏe đã dần phục hồi, sản dịch đã sạch, cơ thể không còn lạnh bụng, lúc đó mẹ có thể ăn một lượng nhỏ thịt vịt để đổi vị. Tuy nhiên, cần lưu ý:

• Nên ăn kèm với các gia vị có tính ấm như gừng, sả, tỏi để cân bằng tính hàn.
• Không ăn quá thường xuyên, chỉ nên dùng thỉnh thoảng.
• Nếu cơ địa vốn lạnh, dễ đau bụng hoặc tiêu hóa kém thì vẫn nên hạn chế.

Lời khuyên của Bác Hà dành cho mẹ sau sinh

Giai đoạn ở cữ, chế độ dinh dưỡng cần đặt mục tiêu phục hồi khí huyết, tăng cường sữa và bảo vệ sức khỏe lâu dài. Vì vậy, chị em nên ưu tiên những món ăn tính ấm, dễ tiêu, nhiều dinh dưỡng như gà hầm, cháo cá chép, canh móng giò… Thịt vịt có thể bổ sung sau, nhưng không nên vội vàng ngay khi vừa sinh. Bác Hà luôn nhắc các mẹ rằng, giữ ấm, ăn uống điều độ và kiêng khem hợp lý sẽ giúp cơ thể khỏe mạnh, tránh được các chứng hậu sản về sau.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Sau sinh, nhiều chị em hay băn khoăn liệu quan hệ tình dục sớm có ảnh hưởng đến sức khỏe và có làm xuất hiện tình trạng hậu sản hay không. Bác Hà muốn chia sẻ rõ để chị em hiểu đúng và chăm sóc bản thân tốt hơn.

Quan hệ sau sinh và nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe

Theo kinh nghiệm của Bác Hà trong Đông y, sau sinh cơ thể người phụ nữ còn yếu, khí huyết chưa phục hồi, tử cung cần thời gian để co lại và lành lặn. Nếu quan hệ tình dục quá sớm có thể gây ra những hệ lụy sau:

• Hại khí huyết: Quan hệ sớm khiến khí huyết vốn đã hư tổn lại càng suy yếu, dễ dẫn đến tình trạng mệt mỏi, gầy sút – một dạng hậu sản mòn.
• Dễ viêm nhiễm: Cửa mình sau sinh còn hở, nếu quan hệ sớm dễ đưa vi khuẩn xâm nhập, gây viêm nhiễm phụ khoa.
• Ảnh hưởng tâm lý: Khi cơ thể chưa sẵn sàng, việc cố gắng quan hệ có thể tạo cảm giác đau rát, khó chịu, dẫn đến tâm lý e ngại, lo lắng.

Quan hệ sau sinh có trực tiếp gây hậu sản không?

Bác Hà khẳng định rằng: quan hệ sau sinh không phải nguyên nhân trực tiếp gây hậu sản. Tuy nhiên, nếu chị em quan hệ quá sớm khi cơ thể chưa hồi phục thì sẽ làm tình trạng suy nhược, mất sức sau sinh nặng hơn, từ đó dễ dẫn đến hậu sản mòn. Nghĩa là, quan hệ sớm chỉ là yếu tố làm bệnh nặng thêm chứ không phải là nguyên nhân chính.

Khi nào có thể quan hệ trở lại?

Bác Hà khuyên rằng, thời điểm an toàn để quan hệ thường là sau sinh từ 6 – 8 tuần, khi:

• Cơ thể đã hết sản dịch.
• Tử cung co hồi tốt, không còn đau nhiều.
• Sức khỏe tổng thể được cải thiện, ăn ngủ bình thường.

Tuy nhiên, mỗi người có tốc độ hồi phục khác nhau. Vì vậy, chị em nên lắng nghe cơ thể mình, không nên vì chiều chồng mà vội vàng.

Lời khuyên của Bác Hà

Quan hệ sau sinh là vấn đề nhạy cảm nhưng rất quan trọng. Bác Hà mong chị em hiểu rằng: việc quan hệ sớm không chỉ gây hại cho sức khỏe mà còn khiến tình trạng hậu sản dễ kéo dài. Chị em nên trao đổi thẳng thắn với chồng, cùng nhau kiêng cữ hợp lý, khi sức khỏe đã phục hồi thì đời sống vợ chồng mới thật sự viên mãn và bền lâu.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

Sau sinh, cơ thể người phụ nữ trải qua rất nhiều biến đổi cả về thể chất lẫn tinh thần. Nhiều chị em nghe nói đến cụm từ “hậu sản” nhưng chưa thật sự hiểu rõ. Bác Hà muốn chia sẻ một cách gần gũi và dễ hiểu để chị em nắm được, từ đó chăm sóc sức khỏe đúng cách hơn.

Hậu sản là gì?

Trong Đông y, hậu sản là giai đoạn sau khi sinh con, cơ thể người mẹ cần thời gian để hồi phục khí huyết, tinh thần và chức năng sinh lý. Đây là khoảng thời gian rất nhạy cảm, bởi khí huyết bị tổn hao, tạng phủ suy yếu, nếu không chăm sóc đúng cách sẽ sinh ra nhiều bệnh lý hậu sản.

Bác Hà nhấn mạnh rằng, hậu sản không chỉ đơn giản là vài tuần sau sinh mà còn có thể kéo dài nhiều tháng, thậm chí để lại di chứng lâu dài nếu chị em không chú ý điều dưỡng.

Những biểu hiện thường gặp của hậu sản

Hậu sản có thể biểu hiện ở nhiều mức độ khác nhau. Bác Hà thường gặp chị em có những dấu hiệu sau:

• Mệt mỏi, chóng mặt, người xanh xao, dễ sút cân.
• Mất ngủ, lo âu, tinh thần bất ổn.
• Kinh nguyệt sau sinh không đều, máu loãng, màu nhợt.
• Đau lưng, mỏi gối, cảm giác yếu sức.
• Dễ mắc các bệnh phụ khoa như viêm nhiễm, khí hư bất thường.

Vì sao chị em dễ mắc các vấn đề hậu sản?

Theo Bác Hà, có ba nguyên nhân chính khiến phụ nữ sau sinh dễ rơi vào tình trạng hậu sản:

• Khí huyết hư nhược: Sinh nở làm hao tổn máu huyết và khí lực, nếu không bồi bổ kịp thời sẽ sinh bệnh.
• Tỳ vị yếu: Sau sinh, tiêu hóa kém, ăn uống khó hấp thu, khiến cơ thể ngày càng suy kiệt.
• Tinh thần căng thẳng: Mất ngủ, lo âu, áp lực chăm con dễ dẫn đến rối loạn thần kinh, trầm cảm sau sinh.

Cách chăm sóc sức khỏe an toàn trong thời kỳ hậu sản

Để tránh rơi vào tình trạng hậu sản kéo dài, Bác Hà thường khuyên chị em áp dụng những nguyên tắc sau:

• Ăn uống điều dưỡng: Nên ăn các món dễ tiêu, bổ khí huyết như cháo gà ác, canh cá chép, móng giò hầm đu đủ. Tránh đồ lạnh, cay nóng.
• Dùng thảo dược hỗ trợ: Các vị thuốc như đương quy, thục địa, hoàng kỳ, bạch truật giúp bổ khí huyết, kiện tỳ vị, dưỡng tinh thần.
• Nghỉ ngơi hợp lý: Tránh lao động nặng, dành thời gian ngủ nghỉ để khí huyết hồi phục.
• Giữ tinh thần thoải mái: Chia sẻ cùng người thân, tránh lo âu, căng thẳng, bởi tinh thần an vui chính là liều thuốc quý cho phụ nữ sau sinh.

Lời nhắn nhủ của Bác Hà

Bác Hà luôn đồng cảm với sự vất vả của chị em trong giai đoạn sau sinh. Hiểu đúng về hậu sản sẽ giúp chị em biết cách chăm sóc bản thân, tránh để lại di chứng lâu dài. Hãy coi đây là quãng thời gian cần được nghỉ ngơi, bồi bổ và được yêu thương, để cơ thể và tinh thần hồi phục trọn vẹn, sẵn sàng cho hành trình làm mẹ khỏe mạnh và hạnh phúc.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Trong giai đoạn sau sinh, cơ thể người phụ nữ rất dễ rơi vào tình trạng khí huyết hư nhược, tỳ vị suy yếu, tinh thần mệt mỏi. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến các chứng bệnh hậu sản như mệt mỏi kéo dài, ăn kém, mất ngủ, đau lưng, kinh nguyệt rối loạn. Bác Hà muốn chia sẻ với chị em rằng, Đông y có rất nhiều cây thuốc quý giúp hỗ trợ điều trị và phục hồi sức khỏe hậu sản một cách an toàn, tự nhiên.

Vì sao nên dùng cây thuốc trong điều trị hậu sản?

Theo Đông y, thuốc Nam và các vị thảo dược có tác dụng điều hòa khí huyết, kiện tỳ vị, an thần, dưỡng tâm. Ưu điểm của thảo dược là lành tính, ít tác dụng phụ và có thể sử dụng lâu dài để nuôi dưỡng cơ thể từ bên trong. Bác Hà thấy nhiều chị em sau khi sử dụng cây thuốc đã cải thiện rõ rệt tình trạng mệt mỏi, ngủ ngon hơn và sức khỏe dần hồi phục.

Một số cây thuốc thường dùng chữa hậu sản

• Đương quy: Được xem là “thần dược bổ huyết” trong Đông y, giúp phục hồi huyết sau sinh, làm da dẻ hồng hào, cải thiện tình trạng chóng mặt, hoa mắt.
• Thục địa: Có tác dụng dưỡng âm, bổ huyết, hỗ trợ điều hòa kinh nguyệt, rất phù hợp cho phụ nữ sau sinh khí huyết suy kiệt.
• Bạch truật: Kiện tỳ, giúp tiêu hóa tốt hơn, giảm sôi bụng, đầy hơi – những triệu chứng hay gặp ở phụ nữ sau sinh.
• Hoàng kỳ: Ích khí, nâng cao sức đề kháng, giúp cơ thể chống lại mệt mỏi kéo dài.
• Gừng: Ấm vị, tán hàn, hỗ trợ tiêu hóa, đồng thời giữ ấm cơ thể, ngăn phong hàn xâm nhập sau sinh.

Cách sử dụng cây thuốc trong chăm sóc hậu sản

Bác Hà thường khuyên chị em nên dùng thảo dược dưới dạng sắc uống hoặc chế biến cùng món ăn để vừa bổ dưỡng, vừa dễ hấp thu:

• Uống nước sắc từ đương quy, thục địa, bạch truật để bổ khí huyết.
• Dùng gừng tươi hãm nước ấm uống hàng ngày, giúp ấm bụng và tiêu hóa tốt.
• Chế biến món ăn với thảo dược như gà hầm đương quy, cá chép nấu cùng bạch truật để vừa bồi bổ, vừa phòng ngừa hậu sản mòn.

Lời khuyên từ Bác Hà

Bác Hà muốn nhắn nhủ chị em rằng: cây thuốc tuy an toàn nhưng không nên tự ý kết hợp quá nhiều vị mà chưa hiểu rõ thể trạng. Mỗi người sau sinh có cơ địa khác nhau, có người thiên về huyết hư, có người tỳ vị yếu, cũng có người mắc chứng mất ngủ hậu sản. Vì vậy, để đạt hiệu quả cao, tốt nhất nên được thầy thuốc Đông y thăm khám và kê đơn phù hợp.

Chăm sóc hậu sản bằng thảo dược chính là cách quay về với tự nhiên, giúp mẹ sau sinh hồi phục an toàn, khỏe mạnh, và nuôi dưỡng nguồn sữa dồi dào cho con yêu.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Sau khi sinh, cơ thể người phụ nữ cần rất nhiều thời gian để hồi phục. Tuy nhiên, không ít chị em lại rơi vào tình trạng suy kiệt kéo dài, ăn không ngon, ngủ không yên, tinh thần uể oải. Trong Đông y, tình trạng này được gọi là hậu sản mòn. Bác Hà muốn chia sẻ để chị em hiểu rõ và có cách phòng tránh kịp thời.

Hậu sản mòn là gì?

Theo Đông y, hậu sản mòn là tình trạng suy nhược cơ thể sau sinh, do khí huyết tổn hao mà không được bồi bổ đúng mức. Lâu dần, cơ thể suy kiệt, ăn uống kém, tinh thần sa sút, thậm chí ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và sức khỏe lâu dài của người phụ nữ.

Bác Hà thường nhấn mạnh rằng: hậu sản mòn không phải bệnh cấp tính nhưng là tình trạng rất nguy hiểm nếu chị em chủ quan, vì nó “ăn mòn” sức khỏe từng ngày một cách âm thầm.

Dấu hiệu nhận biết sớm hậu sản mòn

Chị em có thể dựa vào một số triệu chứng để nhận biết sớm, tránh để bệnh tiến triển nặng hơn:

• Cơ thể gầy sút nhanh, da xanh xao, môi nhợt nhạt.
• Ăn uống kém, hay đầy bụng, khó tiêu, sôi bụng.
• Người luôn mệt mỏi, uể oải, mất tập trung.
• Đau lưng, mỏi gối, vận động yếu sức.
• Kinh nguyệt sau sinh ít, màu nhạt, không đều.
• Dễ buồn bã, lo âu, thậm chí có dấu hiệu trầm cảm.

Nguyên nhân dẫn đến hậu sản mòn

Bác Hà nhận thấy hậu sản mòn thường do những nguyên nhân sau:

• Khí huyết hư tổn: Quá trình sinh nở khiến cơ thể mất nhiều máu, nếu không bồi bổ đúng cách thì khí huyết càng suy giảm.
• Tỳ vị yếu: Sau sinh, hệ tiêu hóa vốn đã suy yếu, nếu ăn uống không hợp lý dễ sinh đầy bụng, khó hấp thu, cơ thể suy kiệt dần.
• Tâm lý căng thẳng: Thiếu ngủ, áp lực chăm con nhỏ làm thần khí bất ổn, càng khiến cơ thể yếu đi.

Cách phòng tránh hậu sản mòn

Bác Hà khuyên chị em nên chú ý chăm sóc toàn diện ngay từ sau sinh để phòng tránh tình trạng này:

• Bổ sung dinh dưỡng: Ăn đủ chất, ưu tiên món bổ khí huyết như cháo gà ác, canh cá chép, móng giò hầm đu đủ.
• Dùng thảo dược hỗ trợ: Đương quy, thục địa, hoàng kỳ, bạch truật là những vị thuốc Đông y giúp kiện tỳ, bổ khí huyết, dưỡng tinh thần.
• Nghỉ ngơi hợp lý: Không nên làm việc nặng sớm, cần ngủ đủ giấc để khí huyết hồi phục.
• Giữ tinh thần lạc quan: Chia sẻ với chồng và người thân để giảm căng thẳng, tránh rơi vào tình trạng lo âu, trầm cảm sau sinh.

Lời nhắn nhủ từ Bác Hà

Bác Hà hiểu rằng làm mẹ là hành trình nhiều vất vả. Hậu sản mòn chính là “kẻ thầm lặng” làm sức khỏe chị em suy kiệt nếu không phát hiện sớm. Vì vậy, chăm sóc bản thân sau sinh không chỉ là trách nhiệm với chính mình mà còn là cách nuôi dưỡng hạnh phúc gia đình và tương lai con trẻ. Đừng ngần ngại đi khám khi cơ thể có dấu hiệu bất thường, vì càng phát hiện sớm, việc điều trị càng dễ dàng và hiệu quả.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Sau sinh, nhiều chị em rơi vào tình trạng cơ thể suy kiệt, gầy sút nhanh, tinh thần mệt mỏi kéo dài. Đông y gọi đó là hậu sản gầy mòn. Đây là một dạng suy nhược sau sinh do khí huyết hư tổn, nếu không điều trị sớm sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng sinh sản về sau. Bác Hà xin chia sẻ những kinh nghiệm điều trị hiệu quả bằng Y học cổ truyền để chị em tham khảo.

Nguyên nhân gây hậu sản gầy mòn

Theo Đông y, hậu sản gầy mòn thường xuất phát từ ba nguyên nhân chính:

• Khí huyết suy kiệt: Sau sinh, huyết dịch mất nhiều, khí lực tiêu hao, nếu không bồi bổ kịp thời sẽ dẫn đến gầy yếu.
• Tỳ vị hư nhược: Khả năng hấp thu kém, ăn uống khó tiêu khiến cơ thể không nhận đủ dưỡng chất để hồi phục.
• Tinh thần lao lực: Thiếu ngủ, căng thẳng chăm con nhỏ khiến thần khí tổn thương, kéo dài tình trạng suy nhược.

Triệu chứng thường gặp của hậu sản gầy mòn

Bác Hà thường gặp chị em với những biểu hiện rõ rệt sau:

• Cơ thể gầy yếu, da xanh xao, môi nhợt nhạt.
• Mệt mỏi, chóng mặt, khó tập trung.
• Ăn kém, bụng đầy, dễ sôi bụng.
• Kinh nguyệt ít, máu nhạt, không đều.
• Đau lưng, mỏi gối, mất ngủ, tinh thần uể oải.

Cách chữa hậu sản gầy mòn bằng Y học cổ truyền

Đông y chú trọng điều trị từ gốc, tức là phục hồi khí huyết, kiện tỳ vị và dưỡng tâm thần. Bác Hà thường áp dụng những phương pháp sau:

1. Dùng thảo dược bổ khí huyết

• Đương quy, thục địa: Bổ huyết, dưỡng huyết, giúp da hồng hào, điều hòa kinh nguyệt.
• Bạch truật, hoàng kỳ: Kiện tỳ, ích khí, giúp ăn uống ngon miệng, tăng sức đề kháng.
• Táo đỏ, gừng: Ôn trung, điều hòa khí huyết, giữ ấm cơ thể.

2. Chế độ ăn uống dưỡng sinh

Bác Hà thường khuyên chị em nên bổ sung các món ăn dễ tiêu, giàu dinh dưỡng như cháo gà ác hầm thuốc bắc, cá chép hầm, móng giò hầm đu đủ. Đây là những món vừa bồi bổ khí huyết, vừa lợi sữa cho con.

3. Điều dưỡng tinh thần

Hậu sản gầy mòn không chỉ đến từ thể chất mà còn liên quan đến tâm lý. Nghỉ ngơi đủ, tránh lao lực, chia sẻ cùng người thân sẽ giúp tinh thần nhẹ nhõm, hỗ trợ quá trình hồi phục nhanh hơn.

4. Xoa bóp, dưỡng sinh

Xoa bóp vùng lưng, bụng bằng tinh dầu gừng hoặc ngải cứu giúp khí huyết lưu thông, giảm đau nhức, đồng thời làm ấm cơ thể, rất tốt cho phụ nữ sau sinh.

Lời khuyên từ Bác Hà

Bác Hà muốn nhắn nhủ rằng: hậu sản gầy mòn không thể xem nhẹ. Nếu chỉ chú trọng ăn uống mà bỏ qua điều dưỡng khí huyết thì cơ thể khó hồi phục toàn diện. Việc kết hợp chế độ ăn uống, nghỉ ngơi, thảo dược và dưỡng sinh chính là chìa khóa để chị em nhanh chóng lấy lại sức khỏe, tinh thần an vui và trọn vẹn thiên chức làm mẹ.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Sau khi sinh, cơ thể người phụ nữ trải qua sự thay đổi lớn, từ mất máu, hao tổn khí lực cho đến sự suy giảm về tinh thần. Giai đoạn này trong Đông y được gọi là hậu sản. Bác Hà muốn chia sẻ với chị em để hiểu rõ hơn và biết cách chăm sóc đúng, tránh để lại di chứng lâu dài.

Hậu sản sau sinh là gì?

Hậu sản là giai đoạn từ sau khi sinh cho đến khi cơ thể người mẹ hồi phục lại gần như trạng thái bình thường. Đây là thời điểm khí huyết suy hư, tạng phủ chưa ổn định, tử cung cần thời gian co hồi. Nếu chị em không chăm sóc kỹ, sẽ dễ mắc các chứng bệnh hậu sản như suy nhược, gầy mòn, mất ngủ, rối loạn kinh nguyệt, viêm nhiễm phụ khoa.

Bác Hà nhấn mạnh rằng: hậu sản không chỉ kéo dài vài tuần, mà tùy thể trạng có thể ảnh hưởng cả nhiều tháng, thậm chí lâu hơn nếu chị em không được chăm sóc đúng cách.

Cách chăm sóc sau sinh để vượt qua thời kỳ hậu sản

Bác Hà thường khuyên chị em nên chú ý toàn diện cả dinh dưỡng, nghỉ ngơi và tinh thần trong giai đoạn này:

1. Dinh dưỡng phục hồi khí huyết

• Ăn nhiều món dễ tiêu, giàu dinh dưỡng: cháo gà ác, cháo cá chép, móng giò hầm đu đủ.
• Bổ sung rau xanh, hoa quả chín để tránh táo bón.
• Hạn chế đồ lạnh, cay nóng và thức ăn nhiều dầu mỡ.

2. Sử dụng thảo dược Đông y

Các vị thuốc như đương quy, thục địa, hoàng kỳ, bạch truật có tác dụng bổ khí huyết, kiện tỳ, dưỡng tâm. Khi phối hợp đúng cách, thảo dược giúp chị em ăn ngủ tốt hơn, nhanh hồi phục và phòng tránh hậu sản mòn.

3. Nghỉ ngơi hợp lý

Không nên lao động nặng sớm, cần ngủ đủ giấc, tranh thủ nghỉ khi bé ngủ. Giấc ngủ sâu là liều thuốc quý cho phụ nữ sau sinh.

4. Chăm sóc tinh thần

Chia sẻ với người thân, tránh để bản thân căng thẳng quá mức. Một tinh thần an vui sẽ giúp khí huyết lưu thông, cơ thể hồi phục nhanh chóng hơn.

Lời khuyên từ Bác Hà

Bác Hà hiểu rằng hành trình làm mẹ vừa hạnh phúc, vừa nhiều gian nan. Chăm sóc tốt trong giai đoạn hậu sản không chỉ giúp chị em khỏe mạnh hơn mà còn nuôi dưỡng nguồn sữa dồi dào cho con và giữ được hạnh phúc gia đình. Đừng coi nhẹ những thay đổi nhỏ của cơ thể, bởi đó có thể là lời nhắc nhở cần chăm sóc bản thân nhiều hơn.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Ngày nay, tình trạng vô sinh hiếm muộn ở nữ ngày càng phổ biến, trở thành nỗi lo lắng của rất nhiều gia đình. Với kinh nghiệm của mình trong Đông y, Bác Hà muốn chia sẻ một góc nhìn toàn diện để chị em hiểu rõ nguyên nhân và tìm ra giải pháp an toàn, hiệu quả.

Vô sinh hiếm muộn ở nữ là gì?

Trong Y học hiện đại, vô sinh hiếm muộn được định nghĩa là tình trạng vợ chồng quan hệ đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai nhưng sau 1 năm vẫn chưa có thai. Ở nữ giới, nguyên nhân thường liên quan đến rối loạn rụng trứng, tổn thương tử cung, hoặc bất thường về nội tiết.

Theo Đông y, vô sinh hiếm muộn được gọi là bất dựng, tử cung hư hàn, huyết hư, huyết ứ… nghĩa là cơ thể mất cân bằng khí huyết, tạng phủ suy yếu, dẫn đến khó thụ thai.

Nguyên nhân vô sinh hiếm muộn ở nữ theo Đông y

Bác Hà nhận thấy có một số nguyên nhân chính thường gặp:

• Khí huyết hư nhược: Khí huyết là nền tảng của sự sống. Nếu khí huyết suy yếu, tử cung và buồng trứng không được nuôi dưỡng đầy đủ, khó tạo điều kiện cho thụ thai.
• Thận hư: Trong Đông y, thận tàng tinh, chủ về sinh sản. Thận hư sẽ gây rối loạn rụng trứng, kinh nguyệt không đều.
• Hàn thấp xâm nhập: Ăn nhiều đồ lạnh, làm việc trong môi trường ẩm thấp khiến tử cung hư hàn, khó thụ thai.
• Khí trệ, huyết ứ: Stress, lo âu, hoặc viêm nhiễm phụ khoa lâu ngày gây bế tắc khí huyết, tử cung không thông suốt.

Triệu chứng gợi ý vô sinh hiếm muộn

Chị em có thể nhận biết qua những dấu hiệu bất thường như:

• Kinh nguyệt không đều, lúc ít lúc nhiều, màu sắc bất thường.
• Khí hư nhiều, loãng hoặc có mùi lạ.
• Thường xuyên đau bụng kinh dữ dội.
• Người mệt mỏi, lưng đau, chân tay lạnh.
• Tinh thần u uất, lo lắng kéo dài.

Hướng điều trị hiệu quả bằng Y học cổ truyền

Đông y điều trị vô sinh hiếm muộn dựa trên nguyên tắc “bồi bổ chính khí, điều hòa khí huyết, thông kinh lạc, ôn ấm tử cung”. Bác Hà thường áp dụng những hướng sau:

1. Sử dụng thảo dược

• Đương quy, thục địa: Bổ huyết, điều kinh, dưỡng tử cung.
• Hoàng kỳ, nhân sâm: Ích khí, tăng sức khỏe tổng thể, hỗ trợ thụ thai.
• Ngải cứu: Ôn tử cung, điều kinh, giảm đau bụng kinh.
• Sơn thù, kỷ tử: Bổ thận, dưỡng tinh, cải thiện chức năng sinh sản.

2. Chế độ ăn uống

Bác Hà thường dặn chị em tránh ăn đồ lạnh, đồ uống có ga, cà phê. Nên bổ sung các món giàu dưỡng chất như cháo gà ác hầm thuốc bắc, cá chép hầm ngải cứu, các loại hạt và rau xanh.

3. Dưỡng sinh và tinh thần

Tập luyện nhẹ nhàng như yoga, khí công, đi bộ giúp khí huyết lưu thông. Giữ tinh thần thoải mái, tránh lo âu là yếu tố quan trọng để dễ dàng thụ thai.

Lời khuyên từ Bác Hà

Bác Hà muốn nhắn nhủ chị em rằng: vô sinh hiếm muộn không phải là dấu chấm hết. Với Y học cổ truyền, việc điều trị không chỉ hướng đến khả năng có con mà còn phục hồi sức khỏe toàn diện, cân bằng âm dương, khí huyết. Chị em cần kiên trì, kết hợp thảo dược, ăn uống và lối sống lành mạnh để đạt kết quả tốt nhất. Hãy coi quá trình điều trị là hành trình chăm sóc cơ thể, nuôi dưỡng hạnh phúc gia đình.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi

Vô sinh hiếm muộn là nỗi lo lớn của nhiều cặp vợ chồng. Không ít chị em vì lo lắng mà đi khám nhiều nơi, tốn kém nhưng chưa tìm ra nguyên nhân chính xác. Bác Hà muốn chia sẻ để chị em hiểu rõ quá trình khám vô sinh hiếm muộn như thế nào mới thật sự đúng và hiệu quả.

Khi nào cần đi khám vô sinh hiếm muộn?

Theo kinh nghiệm của Bác Hà, vợ chồng nên đi khám khi:

• Quan hệ đều đặn, không dùng biện pháp tránh thai trên 1 năm nhưng chưa có thai.
• Kinh nguyệt không đều, vô kinh hoặc rối loạn kéo dài.
• Từng bị sảy thai nhiều lần hoặc khó giữ thai.
• Có tiền sử bệnh phụ khoa, viêm nhiễm, tắc vòi trứng, u xơ tử cung.

Quy trình khám vô sinh hiếm muộn

Khám vô sinh hiếm muộn cần tiến hành cả ở nam và nữ để xác định chính xác nguyên nhân. Riêng với nữ giới, các bước thường gồm:

1. Khai thác tiền sử

Bác sĩ sẽ hỏi về chu kỳ kinh nguyệt, tiền sử bệnh lý, thói quen sinh hoạt, tâm lý… Đây là bước quan trọng giúp định hướng nguyên nhân hiếm muộn.

2. Khám lâm sàng

Kiểm tra sức khỏe tổng quát, tình trạng sinh dục ngoài, tuyến vú, vùng bụng và vùng chậu để phát hiện bất thường.

3. Xét nghiệm cận lâm sàng

• Xét nghiệm nội tiết tố để đánh giá chức năng buồng trứng.
• Siêu âm tử cung – buồng trứng để kiểm tra dự trữ noãn và tình trạng tử cung.
• Chụp tử cung – vòi trứng (HSG) để phát hiện tắc nghẽn.
• Xét nghiệm máu, xét nghiệm viêm nhiễm phụ khoa.

Khám vô sinh hiếm muộn theo góc nhìn Đông y

Trong Đông y, khám hiếm muộn không chỉ dựa vào máy móc mà còn dựa vào tứ chẩn: vọng – văn – vấn – thiết. Bác Hà thường quan sát sắc mặt, lưỡi, bắt mạch để đánh giá khí huyết, tạng phủ, kết hợp hỏi kỹ về kinh nguyệt, giấc ngủ, ăn uống, tinh thần. Qua đó, xác định nguyên nhân là huyết hư, thận hư, khí trệ, huyết ứ hay hư hàn tử cung, từ đó đưa ra phác đồ điều trị phù hợp.

Làm thế nào để việc khám đạt hiệu quả?

Bác Hà khuyên chị em khi đi khám vô sinh hiếm muộn nên:

• Đi khám cùng chồng để kiểm tra cả hai, tránh bỏ sót nguyên nhân.
• Chuẩn bị sẵn thông tin về chu kỳ kinh nguyệt, bệnh lý đã từng mắc.
• Giữ tâm lý thoải mái, không quá lo lắng vì căng thẳng cũng làm giảm khả năng thụ thai.
• Kết hợp khám cả Tây y và Đông y để có cái nhìn toàn diện, vừa kiểm tra chức năng sinh sản, vừa đánh giá thể trạng tổng thể.

Lời khuyên từ Bác Hà

Bác Hà hiểu rằng hành trình tìm con đối với nhiều chị em là quãng đường dài, nhiều nước mắt. Nhưng khám đúng, hiểu rõ nguyên nhân chính là chìa khóa để điều trị hiệu quả. Hãy coi việc đi khám không chỉ là để tìm con, mà còn là dịp để lắng nghe cơ thể, điều dưỡng sức khỏe, từ đó hạnh phúc trọn vẹn sẽ đến gần hơn.

— Thạc sĩ, bác sĩ Đỗ Thanh Hà —

← Danh sách câu hỏi